Δύο νέες μελέτες από Ηνωμένο Βασίλειο και ΗΠΑ προειδοποιούν για σοβαρές επιπτώσεις στη σκέψη, τη γλώσσα και την κοινωνική ανάπτυξη των μαθητών

Η ανεξέλεγκτη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης στην εκπαίδευση φαίνεται να δημιουργεί σοβαρά προβλήματα στη μαθησιακή διαδικασία, σύμφωνα με δύο πρόσφατες μελέτες που εξετάζουν τον τρόπο με τον οποίο εργαλεία όπως το ChatGPT επηρεάζουν τους μαθητές. Τα ευρήματα δείχνουν ότι η τεχνολογία, όταν δεν εντάσσεται σε σαφές παιδαγωγικό πλαίσιο, μπορεί να λειτουργήσει ανασταλτικά αντί υποστηρικτικά.

Η πρώτη μελέτη, που πραγματοποιήθηκε σε σχολεία δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης στο Ηνωμένο Βασίλειο, καταγράφει ότι δύο στους τρεις καθηγητές βλέπουν πλέον ξεκάθαρα προβλήματα από την κατάχρηση του AI. Όπως αναφέρουν, οι μαθητές που βασίζονται υπερβολικά σε εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης σταματούν να σκέφτονται δημιουργικά, δυσκολεύονται στη γραμματική, την ορθογραφία και το συντακτικό, ενώ εμφανίζουν αδυναμίες τόσο στη γραπτή όσο και στην προφορική έκφραση.

Αντίστοιχα ανησυχητικά είναι τα συμπεράσματα της δεύτερης μελέτης από το Brookings Institution στις ΗΠΑ. Οι ερευνητές προειδοποιούν ότι η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να υποκαταστήσει την ανθρώπινη σκέψη, αν δεν χρησιμοποιείται με όρια και σωστή καθοδήγηση. Τονίζουν ότι η AI ωφελεί τη μάθηση μόνο όταν λειτουργεί συμπληρωματικά και εντάσσεται σε καλά σχεδιασμένες εκπαιδευτικές μεθόδους που ενισχύουν τη συνεργασία και την κοινωνική μάθηση.

Το Brookings προτείνει στα κράτη και τους εκπαιδευτικούς οργανισμούς να αναθεωρήσουν τον τρόπο διδασκαλίας, να σχεδιάσουν νέα εργαλεία μαζί με εκπαιδευτικούς και μαθητές και να επενδύσουν στην επιμόρφωση των δασκάλων. Παράλληλα, ζητά αυστηρούς κανόνες για την εκπαιδευτική τεχνολογία, προστασία προσωπικών δεδομένων και στήριξη των γονέων ώστε να διαχειρίζονται σωστά τη χρήση της τεχνολογίας στο σπίτι.

Τα ευρήματα των δύο μελετών έρχονται σε μια περίοδο όπου πολλές χώρες – μεταξύ αυτών και η Ελλάδα – συζητούν ή εφαρμόζουν περιορισμούς στη χρήση ψηφιακών μέσων από ανηλίκους. Η πρόσφατη απόφαση για απαγόρευση πρόσβασης κάτω των 15 ετών στα social media εντάσσεται σε αυτή τη λογική, ενώ διεθνώς αυξάνονται οι φωνές που ζητούν πιο αυστηρό πλαίσιο για την προστασία των παιδιών.

Οι ειδικοί υπενθυμίζουν ότι η υπερβολική έκθεση στην τεχνολογία δεν επηρεάζει μόνο τη μάθηση, αλλά και την ψυχική, σωματική και κοινωνική ανάπτυξη των παιδιών. Μελέτες δείχνουν ότι οι έφηβοι μπορεί να περνούν έως και τέσσερις ώρες την ημέρα σε ατέρμονο scrolling, στερώντας χρόνο από διάβασμα, δραστηριότητες και αθλητισμό. Η ανάγκη για κανόνες και ισορροπία, όπως τονίζουν οι ερευνητές, είναι πλέον επιτακτική.

ΠΗΓΗ