Αγορά ακινήτων: Τα «αόρατα σύνορα» στην Αθήνα – Πού ξεπερνούν οι τιμές τα 7.600 ευρώ το τετραγωνικό

Αγορά ακινήτων: Τα «αόρατα σύνορα» στην Αθήνα – Πού ξεπερνούν οι τιμές τα 7.600 ευρώ το τετραγωνικό
70 / 100 SEO Score

Τρεις διαφορετικές αγορές κατοικίας διαμορφώνονται στην Αττική, με τεράστιες αποκλίσεις στις τιμές ακόμη και μεταξύ γειτονιών του ίδιου δήμου. Μόλις το 6% του οικιστικού αποθέματος διατίθεται προς πώληση, ενώ η έλλειψη σύγχρονων και προσιτών κατοικιών περιορίζει τις επιλογές των νοικοκυριών. Τι αποκαλύπτει η έρευνα για Αθήνα και Θεσσαλονίκη.

Έντονες ανισότητες χαρακτηρίζουν την αγορά κατοικίας στην Αττική, καθώς οι ζητούμενες τιμές δημιουργούν ουσιαστικά διαφορετικές αγορές ακόμη και μέσα στα όρια του ίδιου δήμου. Σύμφωνα με τα στοιχεία του Παρατηρητηρίου Αγοράς Ακινήτων της newdeal academy, η αγορά διαχωρίζεται σε τρεις βασικές κατηγορίες: την πολυτελή, τη βασική και την προσιτή. Κοινό χαρακτηριστικό είναι η περιορισμένη διαθεσιμότητα σύγχρονων κατοικιών, καθώς το μεγαλύτερο μέρος των ακινήτων που προσφέρονται προς πώληση προέρχεται από παλαιότερες δεκαετίες.

Από το συνολικό οικιστικό απόθεμα της Αττικής, εξαιρουμένων των νησιών και των υπό κατασκευή ακινήτων, μόλις 124.133 κατοικίες, δηλαδή περίπου το 6%, διατίθενται σήμερα προς πώληση. Η πολυτελής κατηγορία περιλαμβάνει ακίνητα με ζητούμενες τιμές άνω των 5.000 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο και αντιστοιχεί περίπου στο 10% της προσφοράς. Πρόκειται κυρίως για μεγάλες κατοικίες άνω των 150 τ.μ., αρκετές από τις οποίες είναι νεόδμητες και βρίσκονται σε περιοχές όπως η Αθηναϊκή Ριβιέρα, το Κολωνάκι, το Ψυχικό και η Φιλοθέη.

Η βασική αγορά, με τιμές από 2.500 έως 5.000 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο, συγκεντρώνει το μεγαλύτερο μέρος της προσφοράς, με ποσοστό 54,6%. Ωστόσο, η πλειονότητα των κατοικιών αυτής της κατηγορίας αποτελείται από παλαιά διαμερίσματα της δεκαετίας του 1970, επιφάνειας 91 έως 120 τ.μ. και συνήθως με δύο υπνοδωμάτια. Στην προσιτή κατηγορία, με τιμές κάτω από 2.500 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο, εντάσσεται το 35,2% των διαθέσιμων ακινήτων, τα οποία βρίσκονται κυρίως σε συνοικίες του κέντρου, στα Δυτικά Προάστια και στον Πειραιά.

Ιδιαίτερα μεγάλες είναι οι αποκλίσεις ακόμη και μέσα στον ίδιο δήμο. Στη Γλυφάδα, η ζητούμενη τιμή στην Κάτω Γλυφάδα φτάνει τα 7.667 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο, ενώ στην Άνω Γλυφάδα διαμορφώνεται στα 5.044 ευρώ. Αντίστοιχα, στο κέντρο της Κηφισιάς η τιμή ανέρχεται σε 5.588 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο, έναντι 3.245 ευρώ στη Νέα Κηφισιά. Οι διαφορές αυτές αποτυπώνουν τη γεωγραφική και οικονομική απόσταση που διαμορφώνεται μεταξύ γειτονικών περιοχών.

Η γεωγραφική κατανομή της προσφοράς αναδεικνύει επίσης σημαντικές ανισορροπίες. Περισσότερα από τα μισά διαθέσιμα ακίνητα της Αττικής συγκεντρώνονται στο κέντρο της Αθήνας, με ποσοστό 26,7%, και στα Νότια Προάστια, με 25,1%. Ακολουθούν η Ανατολική Αττική με 17,1% και τα Βόρεια Προάστια με 14,8%, ενώ η Δυτική Αττική συγκεντρώνει μόλις το 1,3% της προσφοράς. Στα Νότια Προάστια η διάμεση ζητούμενη τιμή φτάνει τα 4.571 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο, χωρίς να καταγράφονται διαθέσιμα ακίνητα στην προσιτή κατηγορία. Αντίθετα, στα Δυτικά Προάστια η διάμεση τιμή περιορίζεται στα 2.442 ευρώ, ενώ στη Δυτική Αττική υποχωρεί στα 1.556 ευρώ. Το κέντρο της Αθήνας εμφανίζει μεγαλύτερη ποικιλία, με διάμεση τιμή 2.647 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο.

Διαφορετική είναι η εικόνα στη Θεσσαλονίκη, όπου καταγράφονται 33.778 διαθέσιμες κατοικίες και διάμεση ζητούμενη τιμή 2.381 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο. Τα προάστια συγκεντρώνουν το 57,3% της προσφοράς, με τιμή 2.183 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο, αλλά η διάμεση συνολική αξία των κατοικιών φτάνει τα 245.500 ευρώ, καθώς πρόκειται κυρίως για μεγαλύτερα ακίνητα. Στο κέντρο της πόλης, όπου συγκεντρώνεται το 39,2% της προσφοράς, η τιμή ανά τετραγωνικό μέτρο είναι υψηλότερη, στα 2.750 ευρώ, αλλά η διάμεση συνολική αξία περιορίζεται στις 158.000 ευρώ. Στο υπόλοιπο του νομού βρίσκεται μόλις το 3,5% των διαθέσιμων κατοικιών, με διάμεση τιμή 1.307 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο.

Η διαφορά μεταξύ των δύο αγορών γίνεται ακόμη πιο εμφανής όταν εξετάζεται ένας προϋπολογισμός 200.000 ευρώ. Στην Αττική, με αυτό το ποσό ένας αγοραστής έχει πρόσβαση στο 29,5% των διαθέσιμων κατοικιών, ενώ στη Θεσσαλονίκη το αντίστοιχο ποσοστό φτάνει το 52,6%. Τα ακίνητα αξίας άνω των 500.000 ευρώ αντιπροσωπεύουν το 27,2% της προσφοράς στην Αττική, έναντι μόλις 8,5% στη Θεσσαλονίκη. Με προϋπολογισμό 200.000 ευρώ, η διαθέσιμη επιφάνεια κινείται περίπου στα 80 τ.μ. στην Αττική και στα 85 τ.μ. στη Θεσσαλονίκη.

Παράλληλα, η ηλικία των κατοικιών αποτελεί σημαντικό παράγοντα διαφοροποίησης. Στην Αττική, το 53,1% των ακινήτων που διατίθενται έως 200.000 ευρώ έχει κατασκευαστεί πριν από το 1980, ενώ το 37,8% βρίσκεται στο κέντρο της Αθήνας. Στη Θεσσαλονίκη, το 56,8% των αντίστοιχων επιλογών εντοπίζεται στα προάστια. Επιπλέον, τα ακίνητα που κατασκευάστηκαν μετά το 2011 ή βρίσκονται υπό κατασκευή αντιστοιχούν στο 30,5% των διαθέσιμων επιλογών στη Θεσσαλονίκη, έναντι 13,9% στην Αττική.

Η έλλειψη σύγχρονων κατοικιών αποτυπώνεται και στις κατηγορίες ακινήτων που καλύπτουν συγκεκριμένες στεγαστικές ανάγκες. Διαμερίσματα 65 έως 90 τ.μ., κατασκευασμένα μετά το 1985 και από τον δεύτερο όροφο και πάνω, αντιπροσωπεύουν μόλις το 3,7% της προσφοράς στην Αττική και το 2,9% στη Θεσσαλονίκη. Αντίστοιχα, οι οικογενειακές κατοικίες με τουλάχιστον τρία υπνοδωμάτια, επιφάνεια 90 έως 150 τ.μ. και κατασκευή μετά το 1981 αποτελούν το 10,9% της αγοράς στην Αττική και το 9,8% στη Θεσσαλονίκη.

Η πρόεδρος και ιδρύτρια της newdeal real estate, Σταυρούλα Βαμβακά, επισημαίνει ότι οι αποστάσεις μεταξύ των γειτονιών και των κοινωνικών ομάδων έχουν διευρυνθεί, με την επιλογή περιοχής κατοικίας να καθορίζεται πλέον σε μεγάλο βαθμό από τις οικονομικές δυνατότητες των νοικοκυριών και όχι αποκλειστικά από τις προσωπικές προτιμήσεις τους.

ΠΗΓΗ