Πρόστιμο 350 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για 30 ημέρες: Πότε υποχρεούνται οι οδηγοί να σβήνουν τον κινητήρα
Τι προβλέπει ο νέος Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας για την παρατεταμένη ακινητοποίηση σε σήραγγες, ποιες είναι οι κυρώσεις και τι πρέπει να προσέχουν οι οδηγοί για την ασφάλεια και τη συντήρηση του αυτοκινήτου τους.
Πρόστιμο 350 ευρώ και αφαίρεση της άδειας οδήγησης για 30 ημέρες προβλέπει ο νέος Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας (ΚΟΚ) για συγκεκριμένη παράβαση που αφορά τη λειτουργία του κινητήρα κατά την παρατεταμένη ακινητοποίηση οχήματος μέσα σε σήραγγα. Η σχετική υποχρέωση περιλαμβάνεται στο άρθρο 33, παράγραφος 8ββ, του νόμου 5209/2025 και ισχύει από τις 13 Σεπτεμβρίου 2025.
Η διάταξη αφορά τις σήραγγες με ειδική σήμανση και δεν εφαρμόζεται γενικά σε κάθε περίπτωση λειτουργίας του κινητήρα στο ρελαντί. Επομένως, η παραμονή του αυτοκινήτου σε λειτουργία κατά τη διάρκεια μιας σύντομης στάσης σε φανάρι ή έξω από ένα κατάστημα δεν συνιστά από μόνη της την παράβαση που προβλέπει τη συγκεκριμένη κύρωση. Η σχετική ρύθμιση εντάσσεται στην κατηγορία Ε3-Β, με τις προβλεπόμενες κυρώσεις να καθορίζονται από το άρθρο 108 του ΚΟΚ.
Όταν η κυκλοφορία ακινητοποιείται για παρατεταμένο χρονικό διάστημα μέσα σε σήραγγα, οι οδηγοί οφείλουν να σβήνουν τον κινητήρα. Ο νόμος, ωστόσο, δεν καθορίζει συγκεκριμένο αριθμό λεπτών για τον χαρακτηρισμό μιας στάσης ως παρατεταμένης. Ως πρακτική οδηγία ασφαλείας, η Ολυμπία Οδός συνιστά το σβήσιμο του κινητήρα όταν η αναμονή ξεπερνά το ένα λεπτό. Η σύσταση αυτή δεν αποτελεί νομοθετικά καθορισμένο χρονικό όριο.
Σε περίπτωση μποτιλιαρίσματος μέσα σε σήραγγα, οι οδηγοί πρέπει να ενεργοποιούν τα αλάρμ και να διατηρούν απόσταση τουλάχιστον πέντε μέτρων από το προπορευόμενο όχημα, σύμφωνα με τις οδηγίες της Ολυμπίας Οδού. Παράλληλα, οφείλουν να παρακολουθούν τις φωτεινές πινακίδες και να συμμορφώνονται με τις εντολές του κέντρου ελέγχου, αποφεύγοντας κινήσεις όπως η αναστροφή ή η οπισθοπορεία. Πριν από την είσοδο στη σήραγγα, απαιτείται η χρήση των φώτων διασταύρωσης, ακόμη και όταν ο χώρος διαθέτει φωτισμό.
Εάν παρουσιαστεί βλάβη, ο οδηγός πρέπει, εφόσον το επιτρέπουν οι συνθήκες, να μετακινήσει το όχημα σε εσοχή έκτακτης ανάγκης ή όσο το δυνατόν πιο δεξιά, να ανάψει τα αλάρμ, να σβήσει τον κινητήρα και να ζητήσει βοήθεια. Τα τηλέφωνα έκτακτης ανάγκης SOS που υπάρχουν στις σήραγγες επιτρέπουν την επικοινωνία με το κέντρο διαχείρισης και τον ακριβή εντοπισμό του περιστατικού.
Πέρα από τις προβλέψεις του ΚΟΚ, η παρατεταμένη λειτουργία του κινητήρα στο ρελαντί αυξάνει την κατανάλωση καυσίμου και τις εκπομπές ρύπων, χωρίς το όχημα να διανύει απόσταση. Η κατανάλωση εξαρτάται από τον τύπο του κινητήρα, τις εξωτερικές συνθήκες και τη χρήση συστημάτων όπως ο κλιματισμός. Αντίθετα με μια διαδεδομένη αντίληψη, η επανεκκίνηση του κινητήρα δεν συνεπάγεται πάντοτε μεγαλύτερη κατανάλωση από εκείνη που προκαλεί η παραμονή του σε λειτουργία. Σύμφωνα με το αμερικανικό υπουργείο Ενέργειας, ακόμη και περίπου δέκα δευτερόλεπτα ρελαντί μπορούν να καταναλώσουν περισσότερο καύσιμο από μια επανεκκίνηση, χωρίς αυτό να αποτελεί οδηγία για το σβήσιμο του κινητήρα σε κάθε σύντομη διακοπή της κυκλοφορίας.
Η συχνή και παρατεταμένη λειτουργία στο ρελαντί μπορεί, υπό ορισμένες συνθήκες, να επηρεάσει τη συντήρηση του οχήματος. Σε πετρελαιοκίνητα αυτοκίνητα, η συγκεκριμένη χρήση ενδέχεται να δυσχεράνει την αναγέννηση του φίλτρου μικροσωματιδίων (DPF), ενώ σε συνδυασμό με συχνές σύντομες διαδρομές μπορεί να συμβάλει στην αραίωση του λιπαντικού και στην αύξηση της στάθμης του. Οι επιπτώσεις διαφέρουν ανάλογα με τον κινητήρα και τις συνθήκες λειτουργίας, γι’ αυτό οι οδηγοί πρέπει να ακολουθούν τις οδηγίες του κατασκευαστή και το προβλεπόμενο πρόγραμμα συντήρησης.
