Καταναλωτικά δάνεια: Το νέο πλαφόν αλλάζει τους κανόνες
Την έκδοση της τελικής υπουργικής απόφασης, η οποία θα καθορίσει τους νέους κανόνες στην καταναλωτική πίστη, αναμένει η αγορά. Σε μια περίοδο κατά την οποία ο πληθωρισμός και η ακρίβεια εντείνουν τις οικονομικές πιέσεις στα νοικοκυριά, το νέο θεσμικό πλαίσιο ενδέχεται να περιορίσει την πρόσβαση στη χρηματοδότηση για σημαντικό αριθμό καταναλωτών.
Ο Νόμος 5317/2026, που αποσκοπεί στην ενίσχυση της προστασίας των καταναλωτών από υπερβολικές επιβαρύνσεις στα δάνεια, εκτιμάται από παράγοντες της αγοράς ότι μπορεί να επηρεάσει ιδιαίτερα τις τράπεζες που εφαρμόζουν πολιτικές δεύτερης ευκαιρίας. Σύμφωνα με εκτιμήσεις της αγοράς, περίπου 300.000 καταναλωτές που δυνητικά θα μπορούσαν να χρηματοδοτηθούν από τέτοιες τράπεζες, ενδέχεται να επηρεαστούν από τις αλλαγές, καθώς σήμερα μπορούν να λάβουν χρηματοδότηση με υψηλότερο κόστος, παρά το γεγονός ότι έχουν περιορισμένη πρόσβαση στο παραδοσιακό τραπεζικό σύστημα.
Πλαφόν στο συνολικό κόστος των δανείων
Το νέο πλαίσιο αναμένεται να τεθεί σε εφαρμογή στις 20 Νοεμβρίου, με τις λεπτομέρειες να εξαρτώνται από τις σχετικές κανονιστικές αποφάσεις.
Το άρθρο 40 θεσπίζει ανώτατα όρια στο συνολικό κόστος της καταναλωτικής πίστης, συμπεριλαμβανομένων των τόκων, των προμηθειών και των λοιπών επιβαρύνσεων.
Ειδικότερα, το συνολικό κόστος δεν μπορεί να υπερβαίνει:
• Το 60% του αρχικού κεφαλαίου για δάνεια διάρκειας έως τέσσερα έτη.
• Το 70% για δάνεια διάρκειας άνω των τεσσάρων και έως οκτώ ετών.
• Το 75% για δάνεια διάρκειας άνω των οκτώ ετών.
Παράλληλα, προβλέπεται περιορισμός του συνολικού ετήσιου πραγματικού επιτοκίου (ΣΕΠΕ), το οποίο δεν θα μπορεί να υπερβαίνει τον μέσο όρο αντίστοιχων δανείων κατά το προβλεπόμενο ποσοστό προσαύξησης.
Με βάση τις εκτιμήσεις που διατυπώνονται στην αγορά, το ανώτατο επιτόκιο θα μπορούσε, με τα σημερινά δεδομένα, να περιοριστεί περίπου στο 22%, έναντι επιτοκίων που φτάνουν σήμερα έως και το 29%. Μια τέτοια εξέλιξη ενδέχεται να οδηγήσει σε αυστηρότερα κριτήρια χορήγησης δανείων, καθώς ορισμένες κατηγορίες δανειοληπτών θεωρούνται υψηλότερου πιστωτικού κινδύνου.
Ποιοι κινδυνεύουν να μείνουν εκτός χρηματοδότησης
Παράγοντες της αγοράς εκτιμούν ότι οι νέοι περιορισμοί ενδέχεται να δυσκολέψουν την πρόσβαση στη χρηματοδότηση για περίπου 300.000 καταναλωτές. Πρόκειται, σύμφωνα με τις ίδιες εκτιμήσεις, για ανθρώπους που δεν πληρούν εύκολα τα κριτήρια των παραδοσιακών τραπεζών, αλλά μπορούν να εξυπηρετήσουν μικρότερα δάνεια με υψηλότερο επιτόκιο, καλύπτοντας κάποιες ανάγκες τους και κυρίως χτίζοντας ένα δανειοληπτικό προφίλ ώστε να εισέλθουν αργότερα στο τραπεζικό σύστημα.
Η αγορά εκφράζει τον προβληματισμό ότι, εάν το επιτρεπόμενο κόστος δεν επαρκεί για να καλύψει τον πιστωτικό κίνδυνο αυτών των πελατών, οι τράπεζες ενδέχεται να περιορίσουν τις εγκρίσεις ή να γίνουν πιο επιλεκτικές.
Διαφορετική είναι η περίπτωση των πιστωτικών καρτών, για τις οποίες, σύμφωνα με το περιγραφόμενο πλαίσιο, εφαρμόζεται το όριο του ΣΕΠΕ και όχι το ίδιο πλαφόν στο συνολικό κόστος που ισχύει για τα συγκεκριμένα δάνεια. Ωστόσο, και σε αυτή την περίπτωση, η τελική επιβάρυνση εξαρτάται από τους συμβατικούς όρους και τους εφαρμοζόμενους περιορισμούς.
