ΣτΕ: Αποζημιώσεις από Δημόσιο, Περιφέρειες και Δήμους για παράνομες οικοδομικές άδειες κοντά σε ρέματα
Το ΣτΕ ανοίγει τον δρόμο για διεκδικήσεις κατά Δημοσίου, Περιφερειών και Δήμων
Το Συμβούλιο της Επικρατείας(ΣτΕ) έκρινε ότι το Δημόσιο, οι Περιφέρειες και οι Δήμοι μπορούν να βρεθούν αντιμέτωποι με αποζημιώσεις όταν έχουν εκδώσει παράνομες οικοδομικές άδειες σε περιοχές κοντά σε ρέματα. Η απόφαση αφορά περιπτώσεις όπου οι άδειες δόθηκαν χωρίς να τηρηθούν οι απαραίτητες προϋποθέσεις για την οριοθέτηση των υδατορεμάτων, με αποτέλεσμα να δημιουργηθούν σοβαροί κίνδυνοι για την ασφάλεια των κατοίκων και των περιουσιών τους.
Σύμφωνα με το ΣτΕ, οι αρμόδιες αρχές έχουν υποχρέωση να διασφαλίζουν ότι οι οικοδομικές άδειες εκδίδονται μόνο όταν υπάρχει πλήρης και νόμιμη οριοθέτηση του ρέματος. Όταν αυτό δεν συμβαίνει, οι πολίτες που υφίστανται ζημιές μπορούν να στραφούν δικαστικά κατά των φορέων που εξέδωσαν ή ενέκριναν τις άδειες. Η απόφαση αναδεικνύει την ευθύνη των υπηρεσιών να ελέγχουν σχολαστικά τα πολεοδομικά δεδομένα πριν επιτρέψουν οποιαδήποτε κατασκευή.
Το δικαστήριο επισημαίνει ότι η παράνομη έκδοση άδειας συνιστά παράλειψη ουσιώδους ελέγχου, η οποία μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρές συνέπειες, όπως πλημμυρικά φαινόμενα ή καταστροφές σε κατοικίες. Σε τέτοιες περιπτώσεις, οι πολίτες έχουν δικαίωμα να ζητήσουν αποζημίωση για υλικές ζημιές, απώλειες εισοδήματος ή άλλες επιπτώσεις που συνδέονται άμεσα με την παράνομη διοικητική πράξη.
Η απόφαση του ΣτΕ αναμένεται να επηρεάσει σημαντικά τον τρόπο με τον οποίο οι πολεοδομικές υπηρεσίες χειρίζονται τις άδειες σε περιοχές με υδατορέματα. Οι ειδικοί εκτιμούν ότι θα οδηγήσει σε αυστηρότερες διαδικασίες ελέγχου και σε μεγαλύτερη προσοχή από τις αρμόδιες αρχές, ώστε να αποφευχθούν νέες περιπτώσεις παράνομης δόμησης. Παράλληλα, ενισχύει τη θέση των πολιτών που επιδιώκουν δικαστική προστασία για ζημιές που προκλήθηκαν από πλημμελή άσκηση καθηκόντων της διοίκησης.
Η νομολογία αυτή δημιουργεί ένα πιο σαφές πλαίσιο ευθύνης για το κράτος και τους οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης, καθιστώντας σαφές ότι η παράνομη έκδοση άδειας δεν αποτελεί απλή διοικητική παράλειψη αλλά πράξη με πιθανές οικονομικές συνέπειες. Η εξέλιξη θεωρείται κρίσιμη για την προστασία του περιβάλλοντος και την ασφάλεια των κατοίκων σε περιοχές όπου η δόμηση απαιτεί ιδιαίτερη προσοχή λόγω φυσικών κινδύνων.
