Τα δίκτυα της ενέργειας καίνε τα δάση μας
Πάνω από 211.000 στρέμματα έχουν καεί στην Ελλάδα μέσα στο 2026, σε 29 πυρκαγιές, σύμφωνα με το ευρωπαϊκό σύστημα EFFIS. Πίσω από αυτόν τον αριθμό δεν υπάρχει μία αιτία, αλλά ένα μοτίβο που επαναλαμβάνεται εκεί όπου η ενέργεια συναντά τη βλάστηση.
Η πυρκαγιά της 31ης Ιουλίου στη Βοιωτία, που επεκτάθηκε ως τη Δυτική Αττική, αποδίδεται από τη Διεύθυνση Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού σε αστοχία του ιδιωτικού δικτύου ηλεκτροδότησης αιολικού πάρκου – σπινθήρες ηλεκτρικού τόξου στους αγωγούς μεταφοράς ενέργειας, με θερμικές αλλοιώσεις που είχαν δημιουργηθεί πριν από την πυρκαγιά. Στην ίδια περιοχή είχε εκδηλωθεί παρόμοιο περιστατικό πέντε εβδομάδες νωρίτερα, αποδοθέν σε βραχυκύκλωμα. Η υπόθεση εκκρεμεί δικαστικά και οι κατηγορούμενοι αρνούνται τις κατηγορίες.
Το ζήτημα, όμως, είναι δομικό και προϋπάρχει. Το δίκτυο διανομής ηλεκτρικού ρεύματος της χώρας εκτείνεται σε 250.000 χιλιόμετρα, εκ των οποίων περίπου το 90% παραμένει εναέριο – σημαντικό μέρος του εντός ή δίπλα σε δασικές εκτάσεις. Η προσπάθεια αναστροφής είναι υπαρκτή και μετρήσιμη. Έως τον Ιούλιο του 2026 είχαν επιθεωρηθεί περίπου 211.000 στύλοι, είχαν ελεγχθεί θερμογραφικά πάνω από 136.000 στοιχεία δικτύου και είχαν αντικατασταθεί περίπου 952 χιλιόμετρα γυμνών αγωγών με μονωμένα καλώδια, με προτεραιότητα στις δασικές και υψηλού κινδύνου περιοχές. Στη Θεσσαλονίκη, η υπογειοποίηση των γραμμών στο Σέιχ Σου ηλεκτρίστηκε τον Μάιο του 2026. Η κλίμακα, ωστόσο, υπερβαίνει τον ρυθμό.
Παράλληλα, τα επίσημα στοιχεία ανατρέπουν μια διαδεδομένη εντύπωση. Από 1η Ιανουαρίου έως 6 Αυγούστου 2026 πραγματοποιήθηκαν 271 συλλήψεις, εκ των οποίων 242 (89,3%) για αμέλεια και 29 (10,7%) για πρόθεση. Ο εμπρησμός υπάρχει και τιμωρείται, αλλά η κύρια απειλή είναι η καθημερινή απροσεξία και η μη συντήρηση του δικτύου.
Εδώ η τεχνολογία δίνει πραγματική απάντηση. Από 40 drones το 2024 και 80 το 2025, η χώρα ανέπτυξε φέτος πάνω από 100 σε όλες τις Περιφέρειες. Διαθέτουν διπλούς αισθητήρες, θερμικούς και οπτικούς, και εντοπίζουν θερμικές ανωμαλίες προτού αυτές γίνουν ορατές. Οι νέοι ευρωπαϊκοί θερμικοί δορυφόροι επιτρέπουν εκτίμηση της πορείας ενός μετώπου, ακόμη και μέσα από πυκνό καπνό.
Το κρίσιμο βήμα, λοιπόν, δεν είναι η προμήθεια εργαλείων, είναι η μετατροπή τους σε προληπτική πολιτική. Υποχρεωτική θερμογραφική επιθεώρηση κάθε γραμμής υψηλού κινδύνου πριν από την αντιπυρική περίοδο – και για τα ιδιωτικά δίκτυα ΑΠΕ, όχι μόνο για τον διαχειριστή. Γεγονός το οποίο μεταφράζεται, σε ενιαίο μητρώο συμβάντων, ώστε ένα βραχυκύκλωμα του Ιουνίου να μη μένει χωρίς συνέχεια τον Ιούλιο και βέβαια, προτεραιοποίηση της υπογειοποίησης με βάση δεδομένα κινδύνου και όχι διοικητικά όρια.
