Καύσωνας, ξηρασία και πυρκαγιές εκτοξεύουν τις τιμές στα αγροτικά προϊόντα
Νέο κύμα ανατιμήσεων στο ελαιόλαδο λόγω μειωμένης παραγωγής και ακραίων φαινομένων
Ο συνδυασμός καύσωνα, ξηρασίας και εκτεταμένων πυρκαγιών πλήττει φέτος την ευρωπαϊκή αγροτική παραγωγή, προκαλώντας έντονη ανησυχία στους παραγωγούς και προμηνύοντας νέο κύμα ανατιμήσεων σε βασικά προϊόντα. Οι υψηλές θερμοκρασίες και η έλλειψη νερού έχουν μειώσει σημαντικά τις αποδόσεις σε καλλιέργειες από τη Γαλλία έως την Ισπανία, ενώ οι επιπτώσεις είναι εμφανείς και στη Μεσόγειο, όπου οι ελαιώνες βρίσκονται αντιμέτωποι με ένα από τα δυσκολότερα καλοκαίρια των τελευταίων ετών.
Στη Γαλλία, η ένωση παραγωγών λαχανικών Légumes de France αναφέρει απώλειες χιλιάδων τόνων σε μαρούλια, καρότα, πράσα, σκόρδα και κρεμμύδια, με ζημιές αξίας δεκάδων εκατομμυρίων ευρώ. Η ανομβρία έχει μειώσει την παραγωγή έως και στο μισό σε ορισμένες καλλιέργειες, ενώ η ωρίμανση των σταφυλιών έχει καθυστερήσει σε ιστορικά επίπεδα, απειλώντας τις διάσημες οινοπαραγωγικές περιοχές της χώρας.
Στην Ισπανία, το υπουργείο Γεωργίας προβλέπει πτώση της παραγωγής σιτηρών από 24 εκατ. τόνους σε λίγο πάνω από 18,5 εκατ. τόνους για το 2026-2027, πριν ακόμη υπολογιστούν οι ζημιές από τις πυρκαγιές. Παρά την εμπειρία των Ισπανών αγροτών σε ξηρές συνθήκες, η φετινή χρονιά αποδεικνύεται ιδιαίτερα δύσκολη, με μειώσεις και σε άλλες βασικές καλλιέργειες όπως ηλίανθος, καλαμπόκι, πατάτες και σόγια.
Οι επιπτώσεις είναι έντονες και στη Μεσόγειο, όπου οι ελαιώνες έχουν δεχτεί ισχυρό πλήγμα. Πυρκαγιές σε Ελλάδα, Ιταλία και Πορτογαλία έχουν καταστρέψει εκτάσεις, ενώ ακόμη και οι μη καμένες περιοχές επηρεάζονται από στάχτη, κακής ποιότητας αέρα και εξάπλωση εντόμων. Οι παραγωγοί προειδοποιούν ότι οι τιμές του ελαιολάδου θα αυξηθούν ξανά μέσα στη χρονιά, καθώς η μειωμένη παραγωγή και η πρόωρη πτώση του καρπού δημιουργούν ένα δυσμενές περιβάλλον για την αγορά.
Η κατάσταση δεν περιορίζεται στη Νότια Ευρώπη. Στο Ηνωμένο Βασίλειο, οι χονδρέμποροι αναγκάζονται να εισάγουν βασικά προϊόντα όπως iceberg και μπρόκολο, ενώ οι Βρετανοί αγρότες προειδοποιούν για πιθανές ελλείψεις. Τα επαναλαμβανόμενα κύματα καύσωνα έχουν επιταχύνει την ωρίμανση των χειμερινών καλλιεργειών, μειώνοντας την κρίσιμη περίοδο ανάπτυξης των σιτηρών και επηρεάζοντας την ποιότητα και το μέγεθος του καρπού.
Παρά τις δυσμενείς συνθήκες, ορισμένες χώρες αποτελούν θετικές εξαιρέσεις. Η Τουρκία είχε δροσερή και υγρή άνοιξη, οδηγώντας σε ιστορικά υψηλές αποδόσεις χειμερινών καλλιεργειών, ενώ η Ιταλία καταγράφει αύξηση 10% στην παραγωγή μαλακού σιταριού. Αντίστοιχα, η Ρουμανία βιώνει μια από τις καλύτερες χρονιές της μετά από μακρά περίοδο ξηρασίας.
Η συνολική εικόνα δείχνει μια Ευρώπη που δοκιμάζεται από ακραία καιρικά φαινόμενα, με τις επιπτώσεις να μεταφέρονται άμεσα στις τιμές των τροφίμων. Η μειωμένη παραγωγή, οι καταστροφές σε καλλιέργειες και η αβεβαιότητα για τις επόμενες συγκομιδές δημιουργούν ένα περιβάλλον όπου οι ανατιμήσεις φαίνεται πως θα συνεχιστούν, ιδιαίτερα σε προϊόντα όπως το ελαιόλαδο, τα σιτηρά και τα λαχανικά.
