Κοινωνικές κατοικίες σε ανενεργά στρατόπεδα
Η κυβέρνηση ενεργοποιεί ένα νέο μοντέλο στεγαστικής πολιτικής, αξιοποιώντας ανενεργά στρατόπεδα και δημόσια ακίνητα για τη δημιουργία κοινωνικών κατοικιών. Ο θεσμός της κοινωνικής αντιπαροχής μπαίνει πλέον σε τροχιά εφαρμογής, με στόχο τη δημιουργία ενός μόνιμου αποθέματος κατοικιών που θα διατίθενται με χαμηλό μίσθωμα σε ευάλωτα νοικοκυριά και οικογένειες της μεσαίας τάξης που δυσκολεύονται να βρουν προσιτή στέγη.
Ο σχεδιασμός προβλέπει περίπου 2.350 νέες κατοικίες, οι οποίες θα αναπτυχθούν σε δημόσια ακίνητα και τρία ανενεργά στρατόπεδα: Παπαστάθη (Αχαρνές), Ζιάκα (Κορδελιό–Εύοσμος) και Μανουσογιαννάκη (Πάτρα). Ο συνολικός προϋπολογισμός φτάνει τα 405 εκατ. ευρώ, με χρηματοδότηση από το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο. Οι κατοικίες θα παραχωρούνται με χαμηλό κοινωνικό μίσθωμα, σημαντικά χαμηλότερο από τις τιμές της αγοράς, ώστε να μειωθεί η στεγαστική πίεση που βιώνουν χιλιάδες πολίτες.
Το νέο μοντέλο προβλέπει συνεργασία Δημοσίου και ιδιωτών κατασκευαστών. Οι ανάδοχοι θα αναλαμβάνουν με δικά τους κεφάλαια την κατασκευή ή ανακατασκευή πολυκατοικιών σε δημόσια ακίνητα και ως αντάλλαγμα θα αποκτούν μέρος της κυριότητας ή της εμπορικής εκμετάλλευσης. Τουλάχιστον 30% των κατοικιών θα διατίθεται για κοινωνική χρήση. Το κοινωνικό μίσθωμα θα καθορίζεται βάσει εισοδήματος, ποσοστού επιβάρυνσης και των τιμών ενοικίων της περιοχής.
Παράλληλα, έχει ήδη υλοποιηθεί πιλοτικό πρόγραμμα σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη, με 50 ανακαινισμένες κατοικίες που αναμένεται να στεγάσουν δικαιούχους έως το τέλος του 2026. Μέσα στο έτος προγραμματίζεται και ο πρώτος διαγωνισμός κοινωνικής αντιπαροχής, με στόχο την αξιοποίηση ακινήτων σε Παιανία, Αθήνα, Καλαμάτα, Θεσσαλονίκη και Λάρισα, από τα οποία εκτιμάται ότι θα προκύψουν 400 νέες κατοικίες, εκ των οποίων περίπου 120 με προσιτό μίσθωμα.
Η Τράπεζα της Ελλάδος εκτιμά ότι τα μέτρα ενίσχυσης της προσφοράς ακινήτων μπορούν να έχουν ουσιαστικό αποτύπωμα σε βάθος χρόνου. Ωστόσο, προειδοποιεί ότι η περιορισμένη προσφορά νέων κατοικιών και το αυξημένο κόστος κατασκευής ενδέχεται να επιβραδύνουν την εκκίνηση νέων έργων, διατηρώντας τις τιμές σε υψηλά επίπεδα και επιβαρύνοντας νοικοκυριά χαμηλών και μεσαίων εισοδημάτων.
Το νέο πλαίσιο κοινωνικής κατοικίας επιχειρεί να αντιμετωπίσει μια στεγαστική κρίση που έχει εξελιχθεί σε μείζον κοινωνικό ζήτημα. Με την αξιοποίηση ανενεργών στρατοπέδων και δημόσιων ακινήτων, η πολιτεία στοχεύει στη δημιουργία ενός σταθερού μηχανισμού προσφοράς προσιτής στέγης, με διαφανή κριτήρια και μόνιμο χαρακτήρα.
