Απολύσεις: Ο ΟΟΣΑ ζητά μείωση προστασίας και αποζημιώσεων για τους εργαζομένους!
Προκρίνεται νέο καθεστώς για τις απολύσεις -Στο «στόχαστρο» οι αποζημιώσεις
Νέα πιο μαύρα σενάρια για τους εργαζόμενους παρουσιάζει ο ΟΟΣΑ στην έκθεσή του με τίτλο «Προοπτικές Απασχόλησης 2026». Αυτή τη φορά προαναγγέλλει τη μεγαλύτερη χαλάρωση και «ελευθερία» στην προστασία από τις απολύσεις.
Στην τελευταία του έκθεση για τις εξελίξεις στην αγορά εργασίας ο οργανισμός θέτει επί τάπητος το ζήτημα των απολύσεων ζητώντας να περιοριστεί η προστασία που παρέχουν τα σημερινά συστήματα προειδοποίησης και αποζημίωσης απόλυσης. Με πρόσχημα ότι πρέπει να ενισχυθεί η κινητικότητα των εργαζομένων, αφού το νομοθετικό πλαίσιο για την προστασία από τις απολύσεις, ειδικά τις ομαδικές, τους φαίνεται ακόμα …«σφιχτό». Σύμφωνα μάλιστα με τον δείκτη μέτρησης του ΟΟΣΑ (Employment Protection Legislation) η Ελλάδα είναι πάνω από τον μέσο ευρωπαϊκό όρο (στο 2,8 με μέσο όρο 2,3) και αυτό θα πρέπει οπωσδήποτε να μειωθεί.
Οι επικαιροποιημένοι δείκτες του ΟΟΣΑ για το 2025 αξιολογούν τέσσερις βασικούς άξονες της προστασίας των εργαζομένων: τις διαδικασίες που πρέπει να προηγούνται μιας απόλυσης, την περίοδο προειδοποίησης και την αποζημίωση, το θεσμικό πλαίσιο αντιμετώπισης των άδικων απολύσεων, καθώς και την εφαρμογή των σχετικών διατάξεων από τη Δικαιοσύνη.
Η βασική επιδίωξη είναι οι επιχειρήσεις να μπορούν να έχουν το ελεύθερο να απολύουν όσους εργαζόμενους επιθυμούν και με τους όρους που θέλουν κάθε φορά. Γι’ αυτό στην έκθεση ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στην προϋπηρεσία. Όσο αυξάνονται τα χρόνια εργασίας, τόσο μεγαλώνουν η περίοδος προειδοποίησης όσο και η αποζημίωση απόλυσης. Για εργαζόμενο με τέσσερα χρόνια υπηρεσίας, ο μέσος χρόνος προειδοποίησης στις χώρες του ΟΟΣΑ είναι περίπου 1,3 μήνες και η μέση αποζημίωση αντιστοιχεί σε 1,1 μηνιαίο μισθό. Για εργαζόμενο με 20 χρόνια εργασίας, τα αντίστοιχα μεγέθη είναι υπερδιπλάσια στην προειδοποίηση και υπερτριπλάσια στην αποζημίωση.
Στην Ελλάδα η προειδοποίηση απόλυσης είναι από 1 ως 4 μήνες ανάλογα με την προϋπηρεσία.
Για αυτό ακριβώς το λόγο μπαίνει στο στόχαστρο και η αποζημίωση απόλυσης, όπως και οι χρόνοι προειδοποίησης, οι οποίοι με κάτι τέτοιους δείκτες θα μπορούν να χαρακτηρίζονται «υψηλοί» στη χώρα μας. Ετσι, για παράδειγμα εργαζόμενος στη χώρα μας που δουλεύει 1 χρόνο σε μια εταιρεία θα λάβει ως αποζημίωση απόλυσης 2 μισθούς (έναν με έγγραφη προειδοποίηση απόλυσης 1 μήνα πριν). Αυτά προφανώς φαίνονται …υψηλά νούμερα.
Το ίδιο και η προστασία από τις ομαδικές απολύσεις, με την έκθεση να «φωτογραφίζει» ως προβληματικές και χρονοβόρες τις πρόσθετες διαδικασίες που απαιτούνται, δηλαδή διαβούλευση με τις συνδικαλιστικές οργανώσεις και αντίστοιχη ενημέρωση του υπουργείου Εργασίας. Στις 31 από τις 36 χώρες του ΟΟΣΑ –μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα– απαιτούνται πρόσθετες διαδικασίες σε σχέση με τις ομαδικές απολύσεις, όπως προηγούμενη διαβούλευση με εκπροσώπους εργαζομένων ή έγκριση από δημόσιες αρχές. Οι διαδικασίες αυτές επιμηκύνουν, σημειώνεται στην έκθεση, σημαντικά τον χρόνο που μεσολαβεί πριν από την ολοκλήρωση μιας ομαδικής απόλυσης, καθώς ο μέσος χρόνος καθυστέρησης αυξάνεται από εννέα σε περίπου τριάντα ημέρες.
Το μήνυμα του ΟΟΣΑ είναι σαφές: Να τελειώσουν τα όποια «εμπόδια» υπάρχουν και δένουν τα χέρια των εργοδοτών, ώστε να μπορούν να απολύουν κατά το δοκούν. Να απολύουν μειώνοντας αισθητά το χρόνο προειδοποίησης και κυρίως το ύψος της αποζημίωσης που θα καταβάλλουν στους εργαζόμενους.