«Κόφτης»… κατόπιν εορτής στις ανεμογεννήτριες
Το νέο χωροταξικό για τις ΑΠΕ φέρνει οριζόντιες απαγορεύσεις στα νησιά, αλλά αφήνει εκτός ρύθμισης δεκάδες γιγαβάτ ήδη αδειοδοτημένων έργων
Η κυβέρνηση προχωρά σε μια εκτεταμένη αναθεώρηση της πολιτικής για την εγκατάσταση αιολικών πάρκων, θέτοντας για πρώτη φορά σαφείς περιορισμούς στη χωροθέτηση ανεμογεννητριών. Το νέο ειδικό χωροταξικό πλαίσιο για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, που βρίσκεται σε δημόσια διαβούλευση, προβλέπει οριζόντια απαγόρευση νέων αιολικών στα περισσότερα νησιά του Αιγαίου. Η απόφαση έρχεται με σημαντική καθυστέρηση, καθώς η νησιωτική χώρα έχει ήδη επιβαρυνθεί από δεκαετή, ανεξέλεγκτη ανάπτυξη αιολικών εγκαταστάσεων.
Παρά τους νέους περιορισμούς, το πλαίσιο δεν επηρεάζει έργα που λειτουργούν ήδη ή βρίσκονται σε προχωρημένο στάδιο αδειοδότησης. Όσα έχουν λάβει άδεια ή έγκριση πληρότητας φακέλου πριν από τις 20 Μαΐου θα συνεχίσουν να διέπονται από το προηγούμενο καθεστώς. Έτσι, από τα 110 GW έργων ΑΠΕ που βρίσκονται σήμερα σε διάφορα στάδια, τα 78 GW παραμένουν εκτός των νέων κανόνων, με 18 GW ήδη σε λειτουργία, 15 GW με εγκεκριμένους όρους σύνδεσης και 45 GW με εγκεκριμένους περιβαλλοντικούς όρους.
Η απαγόρευση νέων αιολικών εγκαταστάσεων καλύπτει όλα τα νησιά των Κυκλάδων, με εξαίρεση την Άνδρο και τη Νάξο, καθώς και σχεδόν όλα τα Δωδεκάνησα, εκτός από τη Ρόδο και την Κάρπαθο. Συνολικά, νέες ανεμογεννήτριες θα μπορούν να τοποθετηθούν μόνο σε 15 μεγάλα νησιά, μεταξύ των οποίων η Κρήτη, η Λέσβος, η Κεφαλονιά, η Λήμνος, η Χίος, η Σάμος και η Εύβοια. Ακόμη και σε αυτά, τίθενται αυστηρά όρια: η κάλυψη εδάφους από αιολικούς σταθμούς δεν μπορεί να υπερβαίνει το 4% ανά δημοτική ενότητα.
Για τα μικρότερα νησιά, κάτω των 300 τετραγωνικών χιλιομέτρων, η εγκατάσταση ανεμογεννητριών απαγορεύεται πλήρως, με ελάχιστες εξαιρέσεις για έργα δημοσίου συμφέροντος, όπως μονάδες αφαλάτωσης ή κρίσιμες υποδομές ηλεκτρικής ασφάλειας. Το πλαίσιο προβλέπει επίσης πλήρη απαγόρευση νέων αιολικών στην Αττική και στη μητροπολιτική Θεσσαλονίκη, καθώς και σε περιοχές με υψόμετρο άνω των 1.200 μέτρων, προκαλώντας αντιδράσεις από την αγορά που θεωρεί ότι αποκλείονται περιοχές με υψηλό αιολικό δυναμικό.
Στην ηπειρωτική χώρα, η ανάπτυξη αιολικών επιτρέπεται μόνο στις λεγόμενες «Περιοχές Καταλληλότητας», δηλαδή σε δημοτικές ενότητες με αιολικό δυναμικό άνω των 4 m/s, όπως αυτό αποτυπώνεται στον επίσημο χάρτη της ΡΑΑΕΥ. Ακόμη και εκεί, η εγκατάσταση υπόκειται σε πλήθος περιορισμών που αφορούν προστατευόμενες περιοχές, τοπία ιδιαίτερου φυσικού κάλλους, υγροτόπους Ραμσάρ και άλλες περιβαλλοντικές δεσμεύσεις.
Το νέο πλαίσιο επιχειρεί να βάλει τάξη σε έναν τομέα που αναπτύχθηκε επί χρόνια χωρίς σαφή όρια, αλλά η εξαίρεση των ήδη αδειοδοτημένων έργων αφήνει ανοιχτό το ερώτημα για το κατά πόσο η αλλαγή πολιτικής θα έχει ουσιαστικό αντίκτυπο στο τοπίο των ελληνικών νησιών.
