ΔΝΤ: Παγκόσμιο χρέος σε ανοδική τροχιά λόγω Ιράν – Κίνδυνος για επίπεδα Β’ Παγκοσμίου Πολέμου
Αύξηση τιμών ενέργειας και τροφίμων, υψηλότερο κόστος δανεισμού και ασθενέστερη ανάπτυξη διαμορφώνουν εκρηκτικό μείγμα για τις οικονομίες
Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο προειδοποιεί ότι ο πόλεμος στο Ιράν απειλεί να εκτοξεύσει το παγκόσμιο χρέος σε επίπεδα που έχουν να καταγραφούν από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Στη νέα εξαμηνιαία δημοσιονομική του έκθεση, το Ταμείο τονίζει ότι η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή επιβαρύνει ένα ήδη εύθραυστο οικονομικό περιβάλλον, αυξάνοντας τις τιμές ενέργειας και τροφίμων και πιέζοντας τα δημόσια οικονομικά πολλών χωρών.
Σύμφωνα με τα στοιχεία, το παγκόσμιο ακαθάριστο δημόσιο χρέος άγγιξε το 94% του ΑΕΠ το προηγούμενο έτος και, εάν συνεχιστεί η τρέχουσα δυναμική, μπορεί να φτάσει το 100% έως το 2029. Το ΔΝΤ επισημαίνει ότι η αύξηση των τιμών μετά τις αεροπορικές επιδρομές ΗΠΑ–Ισραήλ στο Ιράν έχει προκαλέσει αναταράξεις στις αγορές χρέους, οδηγώντας σε υψηλότερο κόστος δανεισμού για κυβερνήσεις σε όλο τον κόσμο.
Το Ταμείο προειδοποιεί ότι μια περαιτέρω κλιμάκωση της σύγκρουσης θα μπορούσε να οδηγήσει σε παγκόσμια ύφεση, με το Ηνωμένο Βασίλειο να εμφανίζεται ως το πιο ευάλωτο κράτος της G7. Καθώς οι υπουργοί Οικονομικών συγκεντρώνονται στην Ουάσινγκτον για τις εαρινές συνεδριάσεις, το ΔΝΤ καλεί τις κυβερνήσεις να εφαρμόσουν στοχευμένα και προσωρινά μέτρα στήριξης, αποφεύγοντας γενικευμένες παρεμβάσεις που θα επιβαρύνουν περαιτέρω τα δημόσια οικονομικά.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στον κίνδυνο απώλειας εμπιστοσύνης των αγορών σε χώρες που αυξάνουν τον δανεισμό τους χωρίς σαφές μεσοπρόθεσμο σχέδιο. Το ΔΝΤ υπενθυμίζει το παράδειγμα του Ηνωμένου Βασιλείου το 2022, όταν ο μίνι προϋπολογισμός της Λιζ Τρας προκάλεσε έντονη ανατιμολόγηση στις αγορές. Παράλληλα, αναφέρει ότι πρόσφατες αναταράξεις σε Ιαπωνία, ΗΠΑ και Ευρώπη δείχνουν πως οι αγορές είναι πλέον πιο ευαίσθητες σε δημοσιονομικές αποκλίσεις.
Το Ταμείο καλεί τις κυβερνήσεις με ήδη επιβαρυμένα δημόσια οικονομικά να αποφύγουν νέους γύρους δανεισμού και να προχωρήσουν σε ανακατανομή δαπανών, δίνοντας προτεραιότητα σε μέτρα που σχετίζονται άμεσα με την κρίση. Όπως σημειώνει, η επιλογή αυτή είναι πολιτικά δύσκολη, αλλά αναγκαία για να αποφευχθεί περαιτέρω αποσταθεροποίηση των αγορών δημόσιου χρέους.
