Moody’s: Αρνητικός ο αντίκτυπος της απόφασης του Αρείου Πάγου για τα δάνεια του ν. Κατσέλη στα πιστωτικά προφίλ των τραπεζών
Κίνδυνοι για τις τιτλοποιήσεις «Ηρακλής», πιθανή μείωση ταμειακών ροών και αυξημένη νομική αβεβαιότητα…
Η πρόσφατη απόφαση του Αρείου Πάγου σχετικά με τον τρόπο υπολογισμού των τόκων στα δάνεια που έχουν υπαχθεί στον νόμο Κατσέλη δημιουργεί, σύμφωνα με τη Moody’s, ένα νέο περιβάλλον κινδύνων για τις τέσσερις συστημικές τράπεζες. Ο οίκος αξιολόγησης προειδοποιεί ότι η απόφαση μπορεί να έχει αρνητικό αντίκτυπο στα πιστωτικά τους προφίλ, επηρεάζοντας την απόδοση των τιτλοποιήσεων, την κουλτούρα πληρωμών και τη μελλοντική πιστωτική επέκταση.
Οι αναλυτές της Moody’s επισημαίνουν ότι, εφόσον η απόφαση εφαρμοστεί αναδρομικά, η ετήσια επιβάρυνση εξυπηρέτησης χρέους για τα νοικοκυριά που έχουν ενταχθεί στον νόμο θα μπορούσε να μειωθεί σημαντικά, καθιστώντας την πραγματική επιτοκιακή επιβάρυνση σχεδόν αμελητέα. Αν και αυτό θα λειτουργούσε ανακουφιστικά για τους ευάλωτους δανειολήπτες, θα περιόριζε τις αναμενόμενες ταμειακές ροές προς τράπεζες, funds και εταιρείες διαχείρισης που κατέχουν τα συγκεκριμένα δάνεια.
Ο ενδεχόμενος αναδρομικός επανυπολογισμός των τόκων από την ημερομηνία υπαγωγής κάθε δανείου στον ν. Κατσέλη θα είχε ακόμη μεγαλύτερο χρηματοοικονομικό αντίκτυπο. Περίπου 250.000 δανειολήπτες έχουν ενταχθεί διαχρονικά στο καθεστώς, με το συνολικό ύψος των σχετικών δανείων να υπολογίζεται στα 12,5 δισ. ευρώ. Ωστόσο, μόνο ένα μέρος αυτών θα επηρεαστεί άμεσα, με τις διαφυγούσες απαιτήσεις από τόκους να εκτιμώνται έως και στο 1 δισ. ευρώ. Το μεγαλύτερο βάρος αναμένεται να το επωμιστούν τα funds και οι servicers, που διακρατούν την πλειονότητα των δανείων αυτών, ενώ η έκθεση των τραπεζών είναι πλέον περιορισμένη.
Η Moody’s προειδοποιεί ότι η απόφαση μπορεί να μειώσει τις αναμενόμενες ανακτήσεις από τα αναδιαρθρωμένα στεγαστικά δάνεια που έχουν τιτλοποιηθεί στο πλαίσιο του προγράμματος. Οι χαμηλότερες ταμειακές ροές θα μπορούσαν να επηρεάσουν την απόδοση ορισμένων συναλλαγών και να αυξήσουν την πιθανότητα ενεργοποίησης των κρατικών εγγυήσεων, ενισχύοντας τους κινδύνους ακραίων σεναρίων για τις senior ομολογίες που διακρατούν οι τράπεζες. Ως αντιστάθμισμα, ο οίκος σημειώνει ότι οι συγκεκριμένες ομολογίες διαθέτουν σημαντικά αποθέματα πιστωτικής ενίσχυσης, τα οποία έχουν συσσωρευθεί μέσω απομόχλευσης και ανακτήσεων τα προηγούμενα χρόνια.
Παράλληλα, η Moody’s επισημαίνει ότι η απόφαση ενδέχεται να δημιουργήσει προσδοκίες ειδικής μεταχείρισης και σε μελλοντικούς δανειολήπτες, ιδίως σε περιόδους οικονομικής πίεσης. Ο κίνδυνος ηθικού κινδύνου (moral hazard) θα μπορούσε να οδηγήσει τις τράπεζες σε πιο αυστηρά κριτήρια χορήγησης νέων στεγαστικών δανείων και σε υψηλότερη τιμολόγηση, περιορίζοντας την πρόσβαση στη στεγαστική πίστη για νοικοκυριά χαμηλότερου εισοδήματος. Αυτό θα είχε ως αποτέλεσμα μια ακόμη πιο έντονη διαστρωμάτωση της πελατειακής βάσης και περιορισμό των προοπτικών ανάπτυξης του στεγαστικού χαρτοφυλακίου.
Πέρα από τις άμεσες οικονομικές επιπτώσεις, η απόφαση εισάγει αυξημένη νομική αβεβαιότητα, η οποία ενδέχεται να επηρεάσει τη μελλοντική δομή των τιτλοποιήσεων και τη διάθεση των τραπεζών να επεκτείνουν τη στεγαστική πίστη. Αν και οι τράπεζες διαθέτουν πλέον ισχυρότερη κεφαλαιακή βάση και βελτιωμένη κερδοφορία, η πιθανότητα επιδείνωσης της κουλτούρας πληρωμών και η αύξηση των δικαστικών διεκδικήσεων συνιστούν ουσιαστικές προκλήσεις για τα επόμενα χρόνια….
