Κύμα ανασφάλειας στην Ευρώπη: Tο Ευρωβαρόμετρο δείχνει βαθιά ανησυχία για ασφάλεια, οικονομία και γεωπολιτικές εντάσεις
Έντονο αίσθημα ανασφάλειας και αυξανόμενη ανησυχία για τις διεθνείς εξελίξεις αποτυπώνει το νέο Ευρωβαρόμετρο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, με τους Ευρωπαίους πολίτες να εμφανίζονται ιδιαίτερα απαισιόδοξοι για το μέλλον του κόσμου. Το 52% των πολιτών στην ΕΕ δηλώνει ότι βλέπει το μέλλον με αρνητικό πρόσημο, ποσοστό που στην Ελλάδα ανεβαίνει στο 56%. Η απαισιοδοξία επεκτείνεται και στο μέλλον της Ένωσης, με το 39% των Ευρωπαίων και το 53% των Ελλήνων να εκφράζουν ανησυχία, ενώ για το μέλλον της χώρας τους απαισιόδοξο δηλώνει το 41% των πολιτών στην ΕΕ και το 56% στην Ελλάδα.
Σε προσωπικό επίπεδο, ωστόσο, η εικόνα είναι πιο φωτεινή: το 76% των Ευρωπαίων και το 69% των Ελλήνων δηλώνουν αισιόδοξοι για το μέλλον τους και αυτό της οικογένειάς τους, δείχνοντας ότι η συλλογική ανησυχία δεν μεταφράζεται απαραίτητα σε ατομική απαισιοδοξία.
Η ασφάλεια αποτελεί τον κυρίαρχο άξονα ανησυχίας. Σε επίπεδο ΕΕ, οι ένοπλες συγκρούσεις κοντά στα σύνορα της Ένωσης καταγράφουν το υψηλότερο ποσοστό ανησυχίας (72%), ακολουθούμενες από την τρομοκρατία (67%), τις κυβερνοεπιθέσεις (66%), τις φυσικές καταστροφές που επιδεινώνονται από την κλιματική αλλαγή (66%) και τις ανεξέλεγκτες μεταναστευτικές ροές (65%). Στην Ελλάδα, οι προτεραιότητες διαφοροποιούνται: οι μεταναστευτικές ροές βρίσκονται στην κορυφή με 84%, ενώ ακολουθούν οι φυσικές καταστροφές (83%), οι πόλεμοι κοντά στην ΕΕ (79%), η τρομοκρατία (73%) και η ενεργειακή εξάρτηση της ΕΕ από τρίτες χώρες (71%).
Παράλληλα, οι ψηφιακές απειλές και η παραπληροφόρηση απασχολούν έντονα τους πολίτες. Το 69% των Ευρωπαίων και το 77% των Ελλήνων ανησυχούν για την παραπληροφόρηση, ενώ η προστασία των προσωπικών δεδομένων προβληματίζει το 68% στην ΕΕ και το 79% στην Ελλάδα. Η ρητορική μίσους, το ψευδές περιεχόμενο που παράγεται μέσω τεχνητής νοημοσύνης και οι απειλές κατά της ελευθερίας της έκφρασης συγκεντρώνουν εξίσου υψηλά ποσοστά ανησυχίας.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, οι πολίτες ζητούν πιο ενεργό ρόλο από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Το 66% των Ευρωπαίων και το 78% των Ελλήνων θεωρούν ότι η ΕΕ πρέπει να ενισχύσει τη συμβολή της στην ασφάλεια των πολιτών, ενώ η ανάγκη για μεγαλύτερη ενότητα μεταξύ των κρατών-μελών συγκεντρώνει συντριπτική υποστήριξη: 89% στην ΕΕ και 93% στην Ελλάδα. Αντίστοιχα, το 73% των Ευρωπαίων και το 82% των Ελλήνων πιστεύουν ότι η Ένωση χρειάζεται περισσότερα εργαλεία για να αντιμετωπίσει τις παγκόσμιες προκλήσεις.
Στις προτεραιότητες για την ενίσχυση της διεθνούς θέσης της ΕΕ, οι πολίτες τοποθετούν στην κορυφή την άμυνα και την ασφάλεια (40% στην ΕΕ, 32% στην Ελλάδα), την ανταγωνιστικότητα και την οικονομία (32% στην ΕΕ, 46% στην Ελλάδα) και την ενεργειακή ανεξαρτησία (29% στην ΕΕ, 32% στην Ελλάδα).
Στο εσωτερικό μέτωπο, ο πληθωρισμός και το κόστος διαβίωσης αποτελούν την κορυφαία ανησυχία για το 41% των Ευρωπαίων και το 53% των Ελλήνων. Η οικονομία και η δημιουργία θέσεων εργασίας ακολουθούν, με 35% στην ΕΕ και 60% στην Ελλάδα. Στη χώρα μας, υψηλά ποσοστά καταγράφονται επίσης για τη δημόσια υγεία (54%) και τη φτώχεια και τον κοινωνικό αποκλεισμό (46%).
Παρά τη σχετική σταθερότητα που εκτιμά η πλειονότητα των πολιτών για το βιοτικό τους επίπεδο, σημαντικό ποσοστό προβλέπει επιδείνωση τα επόμενα πέντε χρόνια: 28% στην ΕΕ και 39% στην Ελλάδα.
Η συνολική εικόνα για την ΕΕ παραμένει θετική, αν και ελαφρώς επιδεινωμένη σε σχέση με το 2025. Το 49% των Ευρωπαίων διατηρεί θετική άποψη για την Ένωση, ενώ στην Ελλάδα το ποσοστό αυτό φτάνει το 34%, με την αρνητική εικόνα να διαμορφώνεται στο 29%. Η συμμετοχή της χώρας στην ΕΕ θεωρείται θετική από το 62% των Ευρωπαίων και το 40% των Ελλήνων, με το τελευταίο ποσοστό να εμφανίζει πτώση σε σχέση με το προηγούμενο έτος.
Η έρευνα διεξήχθη από τη Verian μεταξύ 6 και 30 Νοεμβρίου 2025, σε 27 κράτη-μέλη, με συνολικά 26.453 συνεντεύξεις, εκ των οποίων 1.007 στην Ελλάδα.
