Βιομηχανικό ρεύμα σε αναμονή: Αβεβαιότητα, μπλοκάρισμα του «ιταλικού μοντέλου» και παζάρι με τις Βρυξέλλες
Σε καθεστώς παρατεταμένης αβεβαιότητας παραμένει η ελληνική βιομηχανία, καθώς εξακολουθεί να αναμένει τις κυβερνητικές ανακοινώσεις για τη μείωση του ενεργειακού κόστους, πληρώνοντας περίπου 20% ακριβότερο ρεύμα σε σχέση με τους ευρωπαίους ανταγωνιστές της. Την ώρα που αρκετά κράτη-μέλη της ΕΕ εφαρμόζουν εδώ και καιρό σχήματα στήριξης των ενεργοβόρων επιχειρήσεών τους, στην Ελλάδα οι εξαγγελίες δεν έχουν ακόμη μεταφραστεί σε απτά μέτρα.
Σχεδόν τέσσερις μήνες μετά τη δέσμευση του πρωθυπουργού στη Γενική Συνέλευση του ΣΕΒ ότι οι παρεμβάσεις δεν θα καθυστερήσουν, οι πληροφορίες παραπέμπουν σε συνεχιζόμενες διαπραγματεύσεις με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Ο ΣΕΒ δεν έχει λάβει επίσημη ενημέρωση για την τύχη της πρότασης που είχε καταθέσει, ενώ το θέμα του βιομηχανικού ρεύματος εξακολουθεί να κινείται σε ένα θολό τοπίο χωρίς συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα.
Η πιο πρόσφατη εξέλιξη αφορά το «πάγωμα» της ελληνικής εκδοχής του λεγόμενου ιταλικού μοντέλου, ύψους 150 εκατ. ευρώ ετησίως για τρία χρόνια, στο οποίο είχε επενδύσει προσδοκίες η βιομηχανία. Πηγές του ΥΠΕΝ αναφέρουν ότι, μετά τις επιφυλάξεις των Βρυξελλών, το σενάριο αυτό δεν αποτελεί πλέον βασική επιλογή, καθώς η μονομερής εφαρμογή του χωρίς έγκριση της Κομισιόν θα οδηγούσε με βεβαιότητα σε προσφυγή κατά της Ελλάδας.
Το μήνυμα αυτό επιβεβαίωσε και ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου από το Athens Energy Summit, υπογραμμίζοντας ότι η κυβέρνηση δεν επιθυμεί να εκπέμψει σήμα αυτενέργειας προς την Ευρώπη. Παράλληλα, άφησε να εννοηθεί ότι, παρά τις αργές διαδικασίες, οι επαφές με την Κομισιόν βρίσκονται κοντά σε μια λύση, χωρίς ωστόσο να προσδιορίσει το περιεχόμενό της.
Ως εναλλακτική, στο τραπέζι βρίσκεται ένα ήδη υφιστάμενο εργαλείο: η αντιστάθμιση του κόστους CO₂ για τις ενεργοβόρες βιομηχανίες. Ωστόσο, οι νέες κατευθυντήριες γραμμές της Κομισιόν και η μείωση του εθνικού συντελεστή εκπομπών λόγω απολιγνιτοποίησης οδηγούν σε χαμηλότερες αποζημιώσεις για την περίοδο 2026-2030, με τη μεσοσταθμική απώλεια να υπολογίζεται σε περίπου 17 εκατ. ευρώ ετησίως για την ελληνική βιομηχανία.
Σε αυτό το πλαίσιο, το «παζάρι» με τις Βρυξέλλες επικεντρώνεται πλέον στο πώς θα περιοριστεί αυτή η απώλεια, ακόμη και μέσω αναθεώρησης του συντελεστή ανθρακικού αποτυπώματος, ώστε να αυξηθεί η αποζημίωση. Την ίδια ώρα, η Κομισιόν εμφανίζεται να απορρίπτει τον συνδυασμό πολλαπλών εργαλείων κρατικής ενίσχυσης για το ίδιο επιλέξιμο κόστος, κάτι που μπλοκάρει τη συνύπαρξη του ιταλικού μοντέλου με την αντιστάθμιση.
Η βιομηχανία διαφωνεί με αυτή την προσέγγιση, υποστηρίζοντας ότι η αντιστάθμιση αποτελεί κεκτημένο μέτρο και όχι εναλλακτική λύση. Όπως τονίζει ο πρόεδρος της ΕΒΙΚΕΝ Αντώνης Κοντολέων, ακόμη και αν οι διαπραγματεύσεις αποδώσουν, τα ποσά που συζητούνται δεν επαρκούν για να αντιμετωπιστεί ουσιαστικά το πρόβλημα του υψηλού ενεργειακού κόστους, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο η ελληνική βιομηχανία να περιμένει για καιρό ακόμη σαφείς και αποτελεσματικές παρεμβάσεις.
