Sharma: Η Τεχνητή Νοημοσύνη δεν θα φέρει ανεργία – Ο πραγματικός κίνδυνος είναι η κατάρρευση του εργατικού δυναμικού
Η παγκόσμια συζήτηση για την Τεχνητή Νοημοσύνη επικεντρώνεται στον φόβο της μαζικής ανεργίας, όμως ο Ruchir Sharma, πρόεδρος της Rockefeller International, προειδοποιεί ότι ο μεγαλύτερος κίνδυνος για τις οικονομίες δεν είναι η απώλεια θέσεων εργασίας, αλλά η ραγδαία μείωση του πληθυσμού σε εργάσιμη ηλικία. Όπως σημειώνει, η εμμονή με την AI συσκοτίζει μια δημογραφική κρίση που εξελίσσεται πολύ ταχύτερα από τις προβλέψεις.
Τα τελευταία 40 χρόνια, οι χώρες με συρρικνούμενο εργατικό δυναμικό αυξήθηκαν από 0 σε 55, συμπεριλαμβανομένων μεγάλων οικονομιών όπως η Κίνα και η Ιαπωνία. Το 2025, οι γεννήσεις στην Κίνα έπεσαν στο χαμηλότερο επίπεδο από το 1949, ενώ στην Ιαπωνία στο χαμηλότερο από το 1899. Το παγκόσμιο ποσοστό γονιμότητας φαίνεται πλέον ότι θα πέσει κάτω από το επίπεδο σταθεροποίησης του πληθυσμού ήδη από το 2050 — 25 χρόνια νωρίτερα από τις αρχικές εκτιμήσεις. Αυτό σημαίνει ότι ο παγκόσμιος εργαζόμενος πληθυσμός θα κορυφωθεί το 2070, τρεις δεκαετίες νωρίτερα από ό,τι αναμενόταν.
Ο Sharma αναγνωρίζει ότι η AI αυξάνει την παραγωγικότητα και μπορεί να αντικαταστήσει ορισμένες εργασίες, αλλά σε έναν κόσμο όπου το εργατικό δυναμικό μειώνεται, η τεχνολογία πιθανότατα θα λειτουργήσει ως «αντίβαρο» στις ελλείψεις προσωπικού, όχι ως αιτία μαζικής ανεργίας. Άλλωστε, ιστορικά, οι τεχνολογικές επαναστάσεις δεν εξαφάνισαν την εργασία, αλλά μετέφεραν τους εργαζόμενους σε νέους κλάδους: από τα χωράφια στα εργοστάσια, από τα εργοστάσια στις υπηρεσίες, από τα άλογα στα αυτοκίνητα, από τα ταμεία στα ATM και από τον αναλογικό κόσμο στο διαδίκτυο.
Παρά τις ανησυχίες, τα ποσοστά ανεργίας βρίσκονται σε χαμηλά δεκαετιών, ακόμη και σε χώρες με υψηλή διείσδυση ρομπότ, όπως η Ιαπωνία. Παράλληλα, νέες ειδικότητες που σχετίζονται με την AI —μηχανικοί συστημάτων, δημιουργοί περιεχομένου, product managers— αναπτύσσονται ταχύτερα από τις θέσεις που χάνονται.
Ο Sharma τονίζει ότι η δημογραφία παραμένει ο σημαντικότερος παράγοντας οικονομικής ανάπτυξης. Καμία οικονομία δεν αναπτύχθηκε χωρίς αύξηση του εργατικού δυναμικού. Γι’ αυτό και πολλές χώρες προσπαθούν ήδη να αντιστρέψουν την τάση: προσφέρουν κίνητρα για περισσότερα παιδιά, παρατείνουν τον εργασιακό βίο και ενθαρρύνουν περισσότερες γυναίκες να ενταχθούν στην αγορά εργασίας.
