Οι ΗΠΑ ζητούν αναθεώρηση της αμυντικής συμφωνίας με τη Δανία για πλήρη στρατιωτική πρόσβαση στη Γροιλανδία
Οι Ηνωμένες Πολιτείες επιδιώκουν να τροποποιήσουν τη διμερή αμυντική συμφωνία με τη Δανία, προκειμένου να αρθούν οι περιορισμοί που αφορούν τη στρατιωτική τους παρουσία στη Γροιλανδία. Σύμφωνα με δημοσίευμα του Bloomberg, το ζήτημα έχει μετατραπεί σε κεντρικό σημείο των διαπραγματεύσεων, καθώς η Ουάσινγκτον θέλει να ικανοποιήσει τις απαιτήσεις του Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ για ενισχυμένο έλεγχο της στρατηγικής αυτής περιοχής.
Τι προβλέπει η ισχύουσα συμφωνία
Η αμυντική συμφωνία ΗΠΑ–Δανίας υπογράφηκε το 1951 και τροποποιήθηκε το 2004. Προβλέπει ότι οι ΗΠΑ οφείλουν να «διαβουλεύονται και να ενημερώνουν» τη Δανία και τη Γροιλανδία πριν προχωρήσουν σε σημαντικές αλλαγές στις στρατιωτικές τους εγκαταστάσεις ή επιχειρήσεις στο νησί.
Αμερικανοί διαπραγματευτές, όπως αναφέρουν πηγές στο Bloomberg, επιδιώκουν να αναθεωρηθεί η συγκεκριμένη διατύπωση ώστε να μην υπάρχουν περιορισμοί στον σχεδιασμό και την ανάπτυξη στρατιωτικών δυνάμεων.
Ο Λευκός Οίκος αισιόδοξος για συμφωνία
Η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, Άνα Κέλι, δήλωσε ότι ο Πρόεδρος Τραμπ είναι «πολύ αισιόδοξος» πως η συμφωνία θα εγκριθεί, σημειώνοντας ότι θα επιτρέψει στις ΗΠΑ να επιτύχουν «όλους τους στρατηγικούς στόχους τους στη Γροιλανδία με πολύ μικρό κόστος».
Η Πρεσβεία της Δανίας στην Ουάσινγκτον δεν σχολίασε τις πληροφορίες.
Το πλαίσιο της νέας συμφωνίας
Ο Τραμπ, μετά από συνάντηση με τον Γενικό Γραμματέα του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε στο Νταβός, έκανε λόγο για «πλαίσιο μελλοντικής συμφωνίας» χωρίς να δώσει λεπτομέρειες. Τόνισε ότι το ΝΑΤΟ θα συμμετέχει στη διαδικασία και ότι θα υπάρξουν ανακοινώσεις εντός δύο εβδομάδων σχετικά με τη στάση της Δανίας.
Σε συνέντευξή του στο Fox Business, ο Τραμπ ανέφερε ότι οι ΗΠΑ θα αποκτήσουν «πλήρη στρατιωτική πρόσβαση χωρίς όρια και χρονικό περιορισμό», υπογραμμίζοντας ότι θα μπορούν να τοποθετήσουν «ό,τι χρειάζονται» στη Γροιλανδία.
Πιθανές προβλέψεις της νέας συμφωνίας
Προηγούμενο ρεπορτάζ του Bloomberg ανέφερε ότι το πλαίσιο της συμφωνίας ενδέχεται να περιλαμβάνει:
- εγκατάσταση αμερικανικών πυραύλων
- δικαιώματα εξόρυξης για περιορισμό κινεζικών συμφερόντων
- ενισχυμένη παρουσία του ΝΑΤΟ στην Αρκτική
Σε αντάλλαγμα, ο Τραμπ θα δεσμευόταν να μην επιβάλει δασμούς σε ευρωπαϊκές χώρες.
Η στρατηγική σημασία της Γροιλανδίας
Η Γροιλανδία αποτελεί κρίσιμο σημείο για τις ΗΠΑ λόγω της γεωγραφικής της θέσης στην Αρκτική. Μετά το τέλος του Ψυχρού Πολέμου, η αμερικανική παρουσία μειώθηκε σημαντικά: από 17 βάσεις, έχει απομείνει μία, με περίπου 150 στρατιωτικούς και πάνω από 300 συμβασιούχους.
Παρά τις αμερικανικές επιδιώξεις, παραμένει ασαφές αν η Δανία και η Γροιλανδία θα συμφωνήσουν σε πλήρη άρση περιορισμών. Η πρωθυπουργός της Δανίας, Μέτε Φρέντερικσεν, δήλωσε ότι οι δύο πλευρές είναι ανοιχτές σε «περαιτέρω επέκταση» της συμφωνίας του 1951, αλλά απέφυγε να δώσει λεπτομέρειες.
Θετική στάση από Γροιλανδία και Δανία
Αξιωματούχοι που συμμετείχαν σε προηγούμενες διαπραγματεύσεις αναφέρουν ότι τόσο η Δανία όσο και η Γροιλανδία έχουν δείξει διάθεση για ενίσχυση της αμερικανικής παρουσίας, καθώς οι σχετικές συμβάσεις στηρίζουν την τοπική οικονομία.