Χρέη στον ΕΦΚΑ: Η αγορά ζητά νέα ρύθμιση
Σωρευτική επιβάρυνση 18,26% για 1,4 εκατ. μη μισθωτούς – Διογκούμενα χρέη, παγωμένες διαδικασίες και επιστροφή στο σενάριο των πολλών δόσεων
Η συνεχής αύξηση των ασφαλιστικών εισφορών και η εκρηκτική διόγκωση των οφειλών προς τον e‑ΕΦΚΑ επαναφέρουν με ένταση το αίτημα της αγοράς για μια νέα, ευρεία ρύθμιση χρεών με μεγάλο αριθμό δόσεων. Την ίδια στιγμή, η εφαρμογή των εξατομικευμένων ρυθμίσεων παραμένει σε παρατεταμένη εκκρεμότητα, καθώς καθυστερεί η είσοδος ιδιωτών στη διαχείριση των οφειλών, παρά τις δεσμεύσεις του Υπουργείου Εργασίας.
Από την 1η Ιανουαρίου 2026, οι ασφαλιστικές εισφορές των μη μισθωτών αυξάνονται εκ νέου κατά 2,5%, βάσει του μέσου ετήσιου πληθωρισμού του 2025. Πρόκειται για την τέταρτη συνεχόμενη αύξηση από το 2023, με τη συνολική επιβάρυνση να φτάνει το 18,26% μέσα σε τέσσερα χρόνια. Η εξέλιξη αυτή αφορά περίπου 1,4 εκατομμύρια ελεύθερους επαγγελματίες, αυτοαπασχολούμενους και αγρότες, οι οποίοι καλούνται να ανταποκριθούν σε υψηλότερες εισφορές σε ένα περιβάλλον περιορισμένης ρευστότητας και αυξημένων λειτουργικών εξόδων.
Χρέη που αυξάνονται και δύσκολα εισπράττονται
Η πίεση αποτυπώνεται ξεκάθαρα στα στοιχεία των οφειλών. Στο τέλος του γ’ τριμήνου του 2025, το συνολικό χρέος προς τον e‑ΕΦΚΑ ανήλθε στα 50,68 δισ. ευρώ, αυξημένο κατά 1,84 δισ. ευρώ σε σχέση με έναν χρόνο πριν. Από αυτά:
- 29,84 δισ. ευρώ αφορούν κύριες οφειλές
- 20,84 δισ. ευρώ είναι πρόσθετα τέλη, τα οποία αποτελούν και τον βασικό παράγοντα της ετήσιας διόγκωσης
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί το γεγονός ότι περίπου 20% των οφειλών –ποσό άνω των 10 δισ. ευρώ– θεωρείται χαμηλής ή μηδενικής εισπραξιμότητας, καθιστώντας ακόμη πιο επιτακτική την ανάγκη για ρεαλιστικές παρεμβάσεις.
«Παγωμένες» οι εξατομικευμένες ρυθμίσεις
Παρά τις εξαγγελίες, η εφαρμογή των εξατομικευμένων ρυθμίσεων –με δόσεις προσαρμοσμένες στο πραγματικό εισόδημα του οφειλέτη– παραμένει στάσιμη. Η καθυστέρηση στην προκήρυξη του διαγωνισμού για την είσοδο ιδιωτικών εταιρειών στη διαχείριση των χρεών έχει ουσιαστικά «παγώσει» ένα μέτρο που είχε παρουσιαστεί ως βασικό εργαλείο στήριξης των οφειλετών.
Παρότι ο διαγωνισμός αναμενόταν να έχει προκηρυχθεί από το καλοκαίρι, μέχρι σήμερα δεν υπάρχει καμία ουσιαστική πρόοδος, ενισχύοντας την αβεβαιότητα στην αγορά και επαναφέροντας στο τραπέζι πιο παραδοσιακές λύσεις.
Επιστροφή στο σενάριο των πολλών δόσεων
Στο πλαίσιο αυτό, εξετάζεται η αύξηση των δόσεων για οφειλές που σήμερα δεν μπορούν να ρυθμιστούν επαρκώς. Σύμφωνα με πληροφορίες:
- Για χρέη έως 10.000 ευρώ, συζητείται αποπληρωμή σε 48 έως 72 δόσεις
- Επανέρχεται το σενάριο επαναφοράς των 120 δόσεων, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις
Η συζήτηση αυτή έρχεται σε μια περίοδο όπου οι υφιστάμενες ρυθμίσεις χάνονται μαζικά και τα χρέη επιστρέφουν στο «κόκκινο», επιβαρύνοντας περαιτέρω το σύστημα.
Οι μικροοφειλές στο επίκεντρο
Τα στοιχεία του Κέντρου Είσπραξης Ασφαλιστικών Οφειλών δείχνουν ότι το πρόβλημα αφορά κυρίως μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις:
- Το 87,31% των επαγγελματιών και αγροτών οφείλει έως 30.000 ευρώ
- Επτά στους δέκα χρωστούν έως 15.000 ευρώ
Πρόκειται για ποσά που θα μπορούσαν να ρυθμιστούν και να εξυπηρετηθούν, εφόσον υπήρχε ένα λειτουργικό και μακροπρόθεσμο πλαίσιο αποπληρωμής. Ωστόσο, για όσους δεν μπορούν να ενταχθούν στον εξωδικαστικό μηχανισμό, η μοναδική επιλογή παραμένει η πάγια ρύθμιση των 24 έως 48 δόσεων, την οποία η αγορά θεωρεί ανεπαρκή.
Παρέμβαση Δαμίγου: «Οι ρυθμίσεις δεν αντέχουν στην πράξη»
Ο πρόεδρος του Βιοτεχνικού Επιμελητηρίου Αθήνας, Κωνσταντίνος Δαμίγος, τονίζει ότι πάνω από τις μισές υφιστάμενες ρυθμίσεις καταρρέουν στην πράξη, με αποτέλεσμα χρέη ύψους 22,14 δισ. ευρώ να βγαίνουν εκτός ρύθμισης και να επιστρέφουν στο απόθεμα των ληξιπρόθεσμων οφειλών.
Όπως επισημαίνει, τα σημερινά σχήματα αποπληρωμής δεν ανταποκρίνονται στις πραγματικές δυνατότητες των μικρών επιχειρήσεων και των αυτοαπασχολουμένων, καθιστώντας αναγκαία μια νέα, πιο ευέλικτη και μακροπρόθεσμη ρύθμιση, με περισσότερες και χαμηλότερες δόσεις.
