Εκτίναξη στα ανείσπρακτα ενοίκια…
Η διαδικασία που πρέπει να ακολουθηθεί για να μη φορολογηθούν ποσά που δεν εισπράχθηκαν
Αισθητή άνοδο παρουσιάζουν τα ανείσπρακτα ενοίκια τόσο στις επαγγελματικές μισθώσεις όσο και στις κατοικίες, μια εξέλιξη που αποτυπώνει με σαφήνεια την πίεση που ασκεί η ακρίβεια στην αγορά ακινήτων. Όλο και περισσότεροι ενοικιαστές αδυνατούν να ανταποκριθούν στις υποχρεώσεις τους, αφήνοντας τους ιδιοκτήτες αντιμέτωπους όχι μόνο με την απώλεια εισοδήματος, αλλά και με τον κίνδυνο να φορολογηθούν για χρήματα που δεν έλαβαν ποτέ.
Όπως επισημαίνει η δικηγόρος παρ’ Αρείω Πάγω και αναπληρώτρια γενική γραμματέας της ΠΟΜΙΔΑ, Βασιλική Παραδιά, η αφερεγγυότητα των μισθωτών αποτελεί διαχρονικό πρόβλημα και έναν από τους βασικούς λόγους που η προσφορά κατοικιών προς ενοικίαση παραμένει περιορισμένη. Η ΠΟΜΙΔΑ είχε επί χρόνια ζητήσει να σταματήσει η φορολόγηση ανείσπρακτων μισθωμάτων, αίτημα που τελικά ικανοποιήθηκε με τη θέσπιση συγκεκριμένης διαδικασίας αναβολής φορολόγησης, η οποία εφαρμόζεται μέχρι σήμερα.
Το ισχύον πλαίσιο προβλέπει ότι τα ενοίκια που δεν έχουν εισπραχθεί δεν συνυπολογίζονται στο φορολογητέο εισόδημα, υπό την προϋπόθεση ότι ο ιδιοκτήτης έχει κινηθεί νομικά κατά του μισθωτή πριν από την προθεσμία υποβολής της φορολογικής δήλωσης. Αυτό σημαίνει ότι πρέπει να έχει εκδοθεί διαταγή πληρωμής, διαταγή απόδοσης χρήσης μισθίου, δικαστική απόφαση αποβολής ή επιδίκασης μισθωμάτων, ή έστω να έχει ασκηθεί αγωγή. Τα ποσά αυτά δηλώνονται στο Ε2 και μεταφέρονται στον ειδικό κωδικό ανείσπρακτων εισοδημάτων του Ε1, ενώ φορολογούνται μόνο όταν και εφόσον εισπραχθούν.
Η διαδικασία απαιτεί προσοχή, καθώς τα δικαιολογητικά πρέπει να αποδεικνύουν με ακρίβεια το διάστημα για το οποίο οφείλονται μισθώματα. Ειδικά για την περίοδο από την έκδοση απόφασης αποβολής έως την εκτέλεσή της, αρκεί η έκθεση αποβολής του δικαστικού επιμελητή και υπεύθυνη δήλωση του εκμισθωτή ότι δεν εισπράχθηκαν μισθώματα.
Η δυνατότητα δήλωσης ανείσπρακτων ενοικίων αφορά αποκλειστικά φυσικά πρόσωπα που αποκτούν εισόδημα από εκμίσθωση ή υπεκμίσθωση. Δεν ισχύει για νομικά πρόσωπα, ούτε για περιπτώσεις όπου τα ποσά προέρχονται από αποζημίωση χρήσης ακινήτου ή από επιχειρηματική δραστηριότητα. Η ΠΟΜΙΔΑ χαρακτηρίζει αυτή την εξαίρεση «βαριά αδικία», καθώς ιδιοκτήτες που διεκδικούν αποζημίωση μετά τη λήξη μίσθωσης φορολογούνται για ποσά που ουδέποτε έλαβαν.
Μετά την κατάργηση των ΔΟΥ για τέτοιες διαδικασίες, οι ιδιοκτήτες πρέπει να υποβάλουν αίτημα μέσω της πλατφόρμας «Τα Αιτήματά μου» της ΑΑΔΕ, επισυνάπτοντας ηλεκτρονικά όλα τα απαιτούμενα έγγραφα: την υπεύθυνη δήλωση Ε411, τη δικαστική απόφαση ή διαταγή πληρωμής, το αποδεικτικό επίδοσης αγωγής, τον πίνακα αναγγελίας χρεών σε περίπτωση πτώχευσης μισθωτή, καθώς και την έκθεση αποβολής όπου απαιτείται. Αν λείπει οποιοδήποτε δικαιολογητικό, η ΑΑΔΕ δεν αναγνωρίζει τα ποσά ως ανείσπρακτα και τα φορολογεί κανονικά.
Η διαδικασία ισχύει και για κληρονόμους, οι οποίοι μπορούν να δηλώσουν ανείσπρακτα μισθώματα του αποβιώσαντος, προσκομίζοντας τα απαραίτητα έγγραφα που αποδεικνύουν το κληρονομικό τους δικαίωμα. Στις κοινωνίες ιδιοκτητών, τα δικαιολογητικά γίνονται δεκτά για όλα τα μέλη, αρκεί τα στοιχεία μισθίου και μισθωτή να ταυτίζονται με τα φορολογικά έντυπα.
Η αύξηση των ανείσπρακτων ενοικίων, σε συνδυασμό με την πολυπλοκότητα της διαδικασίας, αναδεικνύει την ανάγκη για σταθερό και λειτουργικό πλαίσιο που θα προστατεύει τους ιδιοκτήτες χωρίς να επιβαρύνει περαιτέρω την ήδη πιεσμένη αγορά ακινήτων.
