«Φωτιά» οι τιμές στα τρόφιμα: Ο πληθωρισμός επιμένει στην Ευρώπη…
Ο πληθωρισμός στα τρόφιμα παραμένει επίμονα υψηλός στην Ευρωζώνη, παρά τη σταδιακή αποκλιμάκωση των διεθνών τιμών σε ορισμένες κατηγορίες. Σύμφωνα με ανάλυση της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, ο δείκτης τιμών τροφίμων κινήθηκε στο 2,9% κατά το διάστημα Ιανουαρίου – Νοεμβρίου 2025, πάνω από τον μακροχρόνιο μέσο όρο της προ πανδημίας περιόδου. Η εικόνα αυτή αποδίδεται κυρίως στις μεγάλες ανατιμήσεις σε συγκεκριμένα προϊόντα που επηρεάζουν δυσανάλογα το καλάθι του καταναλωτή.
Οι κατηγορίες που «τραβούν» τις τιμές προς τα πάνω
Οι μεγαλύτερες αυξήσεις εντοπίζονται σε κρέας, καφέ, τσάι, κακάο, σοκολάτα και γλυκά, προϊόντα που εξηγούν πάνω από το μισό της συνολικής ανόδου του πληθωρισμού τροφίμων, παρότι το βάρος τους στον δείκτη είναι μικρότερο από 25%. Αντίθετα, οι τιμές σε άλλες βασικές κατηγορίες έχουν σταθεροποιηθεί μετά την εκρηκτική διετία 2022–2023, όταν ο δείκτης είχε φτάσει στο 15,5%.
Πώς φτάσαμε ως εδώ
Οι ανατιμήσεις ξεκίνησαν ήδη από την περίοδο της πανδημίας, λόγω ακραίων καιρικών φαινομένων που επηρέασαν την παραγωγή. Η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία επιδείνωσε την κατάσταση, προκαλώντας άνοδο σε σιτηρά, ζάχαρη, αυγά και γαλακτοκομικά. Ακολούθησε η αύξηση στις τιμές του ελαιολάδου, εξαιτίας της μειωμένης παραγωγής στις μεσογειακές χώρες, ενώ την τελευταία διετία οι μεγαλύτερες πιέσεις προέρχονται από κρέας, σοκολάτα, κακάο και καφέ.
Η περίπτωση του καφέ και της σοκολάτας
Οι διεθνείς τιμές του καφέ υπερδιπλασιάστηκαν στις αρχές του 2025 σε σχέση με το 2024, υποχώρησαν και στη συνέχεια ξαναπήραν την ανιούσα, καταγράφοντας νέα άνοδο 40% έως τον Νοέμβριο. Παρόμοια εικόνα και στη σοκολάτα, της οποίας η τιμή εκτοξεύθηκε από το 2023 έως την άνοιξη του 2024 και παραμένει σε υψηλά επίπεδα.
Το κρέας σε ιστορικά υψηλά
Οι τιμές παραγωγού στο μοσχάρι αυξήθηκαν κατά 28% στην Ευρώπη τον Νοέμβριο του 2025, λόγω περιορισμένης διαθεσιμότητας ζώων και ισχυρής παγκόσμιας ζήτησης. Η παραγωγή στην ΕΕ μειώθηκε κατά 3,7% στο εννεάμηνο του 2025, με μεγάλες απώλειες σε Γερμανία, Γαλλία και Ισπανία, γεγονός που οδήγησε σε αύξηση εισαγωγών κατά 14,2%.
Ο ρόλος των μισθών
Η ΕΚΤ επισημαίνει ότι οι αυξήσεις μισθών σε εμπόριο, μεταφορές και καταλύματα παραμένουν υψηλές σε σχέση με τα προ πανδημίας επίπεδα, συμβάλλοντας στην επιμονή του πληθωρισμού τροφίμων.
Προοπτικές για το 2026
Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα εκτιμά ότι ο πληθωρισμός τροφίμων θα αποκλιμακωθεί σημαντικά μέσα στο 2026, πλησιάζοντας το 2% προς το τέλος του έτους, καθώς θα εξασθενήσει η επίδραση των προηγούμενων διεθνών ανατιμήσεων.
