Παράσιτα, χημικά κατάλοιπα, θνησιμότητα στις ιχθυοκαλλιέργειες και τι πρέπει να γνωρίζουν οι καταναλωτές

Νέα στοιχεία από Τούρκο ακαδημαϊκό, ειδικό στις ασθένειες των ψαριών, δείχνουν ότι ο νορβηγικός σολομός εκτροφής μπορεί να περιέχει έως και 70 διαφορετικά είδη παρασίτων. Τα παράσιτα αυτά έχουν τη δυνατότητα να μεταδίδονται σε τοπικές εκμεταλλεύσεις, προκαλώντας μαζική θνησιμότητα και σημαντικές οικονομικές απώλειες.

Παράλληλα, τα ψάρια εκτροφής εκτίθενται σε χημικές ουσίες, όπως αντιβιοτικά και φυτοφάρμακα, που χρησιμοποιούνται για την πρόληψη ασθενειών στις ιχθυοκαλλιέργειες. Πολλές από αυτές τις ουσίες ενδέχεται να παραμένουν στο κρέας και να επηρεάζουν την υγεία των καταναλωτών.

Καταγγελίες για κακή κατάσταση ιχθυοτροφείων και παραπλανητικές πρακτικές

Στις 4 Δεκεμβρίου 2024, η οργάνωση foodwatch ξεκίνησε εκστρατεία κατά του νορβηγικού σολομού, καταγγέλλοντας:

κακή υγιεινή στα ιχθυοτροφεία,
συχνές ασθένειες που δεν αναφέρονται,
ανεπαρκή έλεγχο των συνθηκών εκτροφής.

Την ίδια στιγμή, βρετανικά μέσα αποκάλυψαν ότι ακόμη και προϊόντα που πωλούνται ως «βιολογικά» μπορεί να περιέχουν απαγορευμένα φυτοφάρμακα, λόγω νομοθετικών κενών που εκμεταλλεύεται η νορβηγική εταιρεία Mowi.

Ρύποι, βαρέα μέταλλα και διατροφικές διαφορές

Επιστημονικές αναλύσεις έχουν εντοπίσει στον σολομό εκτροφής:

πολυχλωριωμένα διφαινύλια (PCB),
διοξίνες,
υδράργυρο,
μόλυβδο.

Οι ουσίες αυτές συνδέονται με προβλήματα υγείας όπως καρκίνος, ορμονικές διαταραχές και επιβάρυνση του ανοσοποιητικού.

Από διατροφικής άποψης, ο άγριος σολομός υπερέχει, καθώς έχει υψηλότερη περιεκτικότητα σε ωμέγα‑3 λιπαρά, ενώ ο σολομός εκτροφής, λόγω φυτικών ζωοτροφών, παρουσιάζει αυξημένα ωμέγα‑6.

Πρόωροι θάνατοι και προβλήματα ποιότητας στην παραγωγή

Το 2023, περίπου 63 εκατομμύρια σολομοί εκτροφής πέθαναν πρόωρα σε νορβηγικές εγκαταστάσεις. Αν και τα ψάρια αυτά προορίζονται για ζωοτροφή ή βιοκαύσιμα, υπάρχουν αναφορές ότι χαμηλής ποιότητας σολομός πωλείται ως προϊόν «ανώτερης ποιότητας».

Η Νορβηγική Αρχή Ασφάλειας Τροφίμων έχει επιβεβαιώσει:

τραυματισμένα ψάρια,
παραμορφώσεις,
υψηλά ποσοστά ασθενειών σε πολλές μονάδες εκτροφής.

Τι δείχνουν οι πρόσφατοι έλεγχοι

Παρά τις ανησυχίες, πρόσφατη ανάλυση δειγμάτων καπνιστού σολομού δεν εντόπισε υπολείμματα αντιβιοτικών ή άλλων απαγορευμένων ουσιών, υποδεικνύοντας ότι η κατανάλωση παραμένει γενικά ασφαλής.

Για όσους θέλουν να μειώσουν την έκθεση σε πιθανούς κινδύνους, προτείνονται εναλλακτικές πηγές ωμέγα‑3, όπως οι σαρδέλες, που θεωρούνται πιο ασφαλείς και φυσικές.

Τα οφέλη του σολομού για την υγεία

Παρά τα προβλήματα της εκτροφής, ο σολομός παραμένει ένα από τα πιο θρεπτικά ψάρια:

Διατροφικά οφέλη

Πλούσιος σε πρωτεΐνες και ιχνοστοιχεία (ιώδιο, μαγνήσιο, φώσφορο, σελήνιο, σίδηρο, ασβέστιο).
Περιέχει βιταμίνες που ενισχύουν τον θυρεοειδή και το πεπτικό σύστημα.
Υψηλή περιεκτικότητα σε βιταμίνη D, σημαντική για τα οστά.
Αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες που συμβάλλουν στη μείωση της γήρανσης του δέρματος.
Δυνητική προστασία από ορισμένα δερματικά προβλήματα και καρκίνο του δέρματος.

ΠΗΓΗ