Διχασμός στην ΕΕ για τη δέσμευση και αξιοποίηση των παγωμένων κεφαλαίων

Η διήμερη Σύνοδος Κορυφής των ηγετών της Ευρωπαϊκής Ένωσης εξελίσσεται σε κρίσιμη καμπή για το ζήτημα της χρηματοδότησης της Ουκρανίας. Το βασικό θέμα που προκαλεί έντονες αντιπαραθέσεις είναι η πιθανή δέσμευση και αξιοποίηση των παγωμένων ρωσικών περιουσιακών στοιχείων, τα οποία βρίσκονται κυρίως στο Euroclear και υπολογίζονται σε πάνω από 200 δισ. ευρώ.

Η πρόταση της Κομισιόν

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εισηγείται τα ποσά αυτά να χρησιμοποιηθούν για τη χορήγηση ενός «δανείου αποζημίωσης» προς την Ουκρανία, καλύπτοντας τις χρηματοοικονομικές της ανάγκες. Ωστόσο, η πρόταση αυτή συναντά σημαντικά εμπόδια:

Νομικά κενά που καθιστούν αβέβαιη την εφαρμογή.
Εσωτερικές αντιθέσεις μεταξύ κρατών-μελών.
Πιέσεις από τις Ηνωμένες Πολιτείες, που προειδοποιούν ότι η χρήση των assets μπορεί να περιπλέξει τις διαπραγματεύσεις με τη Μόσχα.

Ποιοι αντιδρούν

Βέλγιο: Φιλοξενεί το Euroclear και φοβάται αντίποινα από τη Ρωσία. Ζητά ισχυρές δεσμεύσεις ώστε το οικονομικό βάρος να μοιραστεί σε όλα τα κράτη-μέλη.
Ιταλία: Τονίζει ότι κάθε μηχανισμός πρέπει να έχει ακλόνητη νομική βάση και να μην μεταφέρει κινδύνους στους φορολογούμενους.
Μάλτα και Βουλγαρία: Στηρίζουν πολιτικά την Ουκρανία αλλά προτείνουν εναλλακτικά εργαλεία, όπως κοινό ευρωπαϊκό δανεισμό.
Ουγγαρία και Σλοβακία: Διατηρούν φιλορωσική στάση και αρνούνται την ανάληψη χρέους από την ΕΕ υπέρ του Κιέβου.

Η στάση των ΗΠΑ

Δημοσίως, η Ουάσιγκτον υποστηρίζει ότι η Ρωσία πρέπει να πληρώσει για τις ζημιές του πολέμου. Ωστόσο, κατ’ ιδίαν, οι ΗΠΑ έχουν παροτρύνει ευρωπαϊκές πρωτεύουσες να μην προχωρήσουν στη χρήση των παγωμένων assets, θεωρώντας ότι πρέπει να παραμείνουν ως στρατηγικός μοχλός πίεσης για μια μελλοντική συμφωνία.

Η Ουκρανία στο επίκεντρο

Ο πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι αναμένεται να απευθυνθεί στη Σύνοδο ζητώντας χρηματική βοήθεια, χωρίς όμως να αποκαλύψει λεπτομέρειες για τις συνομιλίες του με τον Αμερικανό ομόλογό του. Παρά την πολιτική στήριξη που θα επαναβεβαιώσουν οι ηγέτες, δεν αναμένονται οριστικές αποφάσεις για τους μηχανισμούς χρηματοδότησης σε αυτή τη φάση.

Η ευρύτερη ατζέντα

Πέραν του ουκρανικού ζητήματος, οι ηγέτες θα ξεκινήσουν συζήτηση για το νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο 2028-2034, με θέματα όπως άμυνα, ανταγωνιστικότητα, μετανάστευση, κλιματική πολιτική και διεύρυνση να διεκδικούν περιορισμένους πόρους. Το άλυτο ζήτημα των ρωσικών assets βαραίνει τις προσδοκίες και θα καθορίσει τον ρόλο της ΕΕ σε οποιαδήποτε μελλοντική ειρηνευτική συμφωνία.

ΠΗΓΗ-ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ ΕΔΩ