Δημοσιονομικός κίνδυνος: Νέα προειδοποίηση για την παγκόσμια οικονομία
Γιατί ο «δημοσιονομικός κίνδυνος» απειλεί τη σταθερότητα των αγορών και των κρατικών ομολόγων
Η Τράπεζα Διεθνών Διακανονισμών (BIS) κρούει ξανά τον κώδωνα του κινδύνου για τον αυξανόμενο δημοσιονομικό κίνδυνο και τις επιπτώσεις του στο παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα. Όπως επισημαίνει ο γενικός διευθυντής της BIS, Pablo Hernández de Cos, οι αναλογίες δημόσιου χρέους προς ΑΕΠ σε πολλές προηγμένες οικονομίες βρίσκονται στα υψηλότερα επίπεδα μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, γεγονός που δημιουργεί σοβαρές ανησυχίες για τη βιωσιμότητα των κρατικών οικονομικών.
Δημόσιο χρέος σε ιστορικά υψηλά
Η αύξηση του δημόσιου χρέους οφείλεται σε πολλούς παράγοντες:
- Πιθανότητα νέων οικονομικών σοκ.
- Υψηλότερες αποδόσεις κρατικών ομολόγων.
- Γήρανση πληθυσμού και αυξημένες δαπάνες για άμυνα.
- Πολιτική απροθυμία για μείωση ελλειμμάτων.
Όλα αυτά ενισχύουν τον δημοσιονομικό κίνδυνο, καθιστώντας τα κρατικά οικονομικά πιο ευάλωτα.
Η άνοδος των μη τραπεζικών διαμεσολαβητών
Η BIS τονίζει ότι η παρακμή των τραπεζών και η άνοδος των μη τραπεζικών χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων (NBFI) έχει αλλάξει τις ισορροπίες. Τα συνταξιοδοτικά ταμεία, οι ασφαλιστικές εταιρείες και τα hedge funds έχουν αυξήσει σημαντικά τις τοποθετήσεις τους σε κρατικά ομόλογα, δημιουργώντας νέες πηγές αστάθειας.
Κίνδυνοι από μόχλευση και ξένο νόμισμα
- Τα hedge funds χρησιμοποιούν στρατηγικές υψηλής μόχλευσης χωρίς επαρκή «κουρέματα» στα repos.
- Τα συνταξιοδοτικά ταμεία εκτίθενται σε κινδύνους αναχρηματοδότησης μέσω παραγώγων συναλλάγματος.
- Οι απώλειες σε ξένο νόμισμα μπορούν να προκαλέσουν φυγή κεφαλαίων και κατάρρευση τιμών ομολόγων.
Όλα αυτά εντείνουν τον δημοσιονομικό κίνδυνο και απειλούν τη σταθερότητα των αγορών.
Προτεινόμενες λύσεις
Ο Hernández de Cos προτείνει:
- Μεγαλύτερη χρήση κεντρικής εκκαθάρισης.
- Ελάχιστα όρια «κουρέματος» για περιορισμό της μόχλευσης.
- Ενίσχυση της διαφάνειας και αυστηρότερο έλεγχο στα NBFI.
Το μήνυμα της BIS
Η BIS προειδοποιεί ότι ένας νέος γύρος χρηματοπιστωτικών κρίσεων θα ήταν εφιάλτης, ενώ ακόμη χειρότερο θα ήταν να χάσουν τα κράτη την πιστοληπτική τους φερεγγυότητα. Η λύση, σύμφωνα με την ανάλυση, δεν είναι να επιστρέψουν οι τράπεζες στον κυρίαρχο ρόλο, αλλά να γίνουν τα κρατικά οικονομικά πιο ασφαλή και ανθεκτικά απέναντι στον δημοσιονομικό κίνδυνο.
